Marcel Doornebal asbest: veiligheid, sloop en verduurzaming in Nederlandse woningbouw

Recent hadden we bij Konkreto B.V. de renovatie van een manage onder handen. Een mooi project met een strakke planning. In twee dagen werd het oude dak verwijderd, het asbest gesaneerd en werden de nieuwe panelen van FALK® gemonteerd. Een prachtig voorbeeld van een project waarbij snelheid, efficiëntie en duurzaamheid voorop staan. Trots op ons team en de snelheid waarmee we dit hebben neergezet. Ben je ook toe aan een strak nieuw dak? Bel me dan op 0639748988 of stuur een berichtje, want we denken graag met je mee!

OM Bouwgroep en Break-Down sloop support zijn verantwoordelijk voor het slopen en gedeeltelijk bouwkundig stabiliseren en aanhelen van acht woningen in Oostzaan. Die moeten weg omdat ze onder hoogspanningskabels staan. Twee ‘twee-onder-één-kap-woningen’ worden hiervoor gehalveerd. Het is niet de eerste keer dat de bedrijven samenwerken en ook zeker niet de laatste keer. Break-Down verzorgt al jaren het sloopwerk, alle asbestsanering en het boor- en zaagwerk voor OM Bouwgroep.

Samenwerking en verantwoordelijkheid in asbestzones

Marcel Schaap, eigenaar van OM Bouwgroep: “Als aannemer zijn we bij een project eindverantwoordelijk voor alles, inclusief de afvalstromen. Met Break-Down kan ik erop vertrouwen dat het team weet wat er van hen verwacht wordt en dat zij alles veilig en volgens de regels scheiden en afvoeren. Andersom is John Verhoeff, de eigenaar van Break-Down, net zo goed te spreken over de samenwerking met OM Bouwgroep. Door onverwachte omstandigheden kon hij niet bij het interview zijn. Geen probleem, zijn zoon Mitch, die de asbestsanering van Break-Down runt, nam het van hem over: “Als we op een werk van OM Bouwgroep komen is alles netjes voorbereid en geregeld. Er staat een bouwkeet, een wc als die niet in het pand aanwezig is en aan de veiligheid is zeker gedacht; met hekken, steigers, of een bouwlift. Dat is tegenwoordig echt geen vanzelfsprekendheid meer.”

“We willen anderen behandelen zoals we zelf behandeld willen worden,” reageert Marcel nuchter. Mitch erkent het belang daarvan. “Als we asbest saneren komen we soms in bewoonde situaties. Het feit dat we in ‘maanpakken’ een voor de gezondheid gevaarlijke stof komen weghalen, kan beangstigend zijn.”

Verduurzaming en speciale projecten

Nieuwbouw, verduurzaming, restyling: OM-Bouwgroep verzorgt kleinschalige nieuwbouw, verduurzaming en renovatie van woningen of bedrijfspanden, of zoals Marcel liever zegt, restyling. Voor korte klussen is er de OM-Onderhoudsgroep. Zij doen vooral veel, zoals de naam al zegt, onderhoudswerkzaamheden, voor verzekeringsmaatschappijen en particulieren. Marcel: “We werken ook op bijzondere locaties, zoals onder andere De Zaanse Schans. Daar restaureren en verduurzamen we enkele huizen. Dat is geen logische combinatie. Bij restauratie wil je alles in de oude staat terugbrengen, terwijl er voor verduurzamen meestal veranderingen nodig zijn. Denk aan een bredere daklijst, omdat er een dikkere isolatielaag op het dak wordt aangebracht. Ik vind het mooi werk om dan de beste, meest duurzame oplossing te realiseren.”

De wedstrijd aangaan

Marcel ziet een groei in het aantal verduurzamingsvragen én stuurt daar zelf actief op aan. Leuk hoor dat het nu 29 graden is, maar het is wel september! Dat de mens dit soort gekkigheid in de hand gewerkt heeft, is wel bewezen. Daarom wil ik doen wat ik kan om klimaatverandering te stoppen, of terug te draaien. Of we de wedstrijd gaan winnen weet ik niet, maar we gaan hem wel aan.

Delicaat werk en elektrificatie in sloop

Mitch staat er hetzelfde in. “Elke dag zie je op het nieuws wel weer een bericht dat er klimaat-technisch iets aan de hand is, stormen, bosbranden, overstromingen, smeltende gletsjers en hitterecords die overal verbroken worden. Dat er iets aan de hand is valt niet meer te ontkennen. Onze schaarhoogwerker, slooprobot en een klein kraantje zijn daarom vol elektrisch en we hebben net de eerste volledig elektrische bus aangeschaft. Er is ook een hybride kraan. Met iedere nieuwe investering werken we duurzamer. Op een klus scheiden we zorgvuldig recyclebare grondstoffen en afval. Steeds meer onderdelen, zoals houten balken, toiletpotten en cv-ketels kunnen nog prima gebruikt worden. Het demonteren en apart houden daarvan kost niet veel meer tijd en moeite. Slopen is vandaag de dag sowieso al delicater werk.”

Familiaire sfeer “Het is een dankbare combi om verschrikkelijk leuk werk te doen samen met een vaste groep fijne mensen en mijn familie. Mijn ouders, zusje en tot een paar jaar geleden werkte mijn opa ook nog mee. Het is heel afwisselend. De ene dag ben ik bij een miljoenenvilla in Hilversum, de andere dag sta ik bij Zorgcentrum Het Menistenwerf, waar we OM Bouwgroep helpen een vleugel te vernieuwen. Ik vind het mooi als ik uitgedaagd word en net wat meer moet nadenken, bijvoorbeeld om de planning strakker te krijgen, of over hoe ik met beperkte ruimte het containment voor asbestsanering kan opbouwen. Net als mijn vader vind je me niet vaak op kantoor. Hij is net als ik een doener en je bent een knappe jongen als je hem met z’n 57 jaar bijhoudt.”

Vanaf de Tweede Wereldoorlog tot aan de jaren tachtig van de vorige eeuw heeft de markt voor asbest sterk gefloreerd. In Nederland waren er vier grote fabrikanten die destijds asbestproducten produceerden. Ondanks dat alle vier de genoemde bedrijven asbesthoudende producten produceerden zou je denken dat er geen ruimte was voor veel concurrentie. Dit was echter wel het geval. Alle vier de ondernemingen richtte zich praktisch op dezelfde productgroepen. Zo hield Eternit, opgericht in 1934, zich vooral bezig met het produceren van asbestcement en alle producten waar dit voor gebruikt wordt. Toen bekend werd dat asbest schadelijk was voor de gezondheid en de productie van asbesthoudende materialen in Nederland werd verboden, is Eternit gestopt met het produceren van dergelijke producten. Op 1 juli 1993 sloot Eternit dan ook de deuren.

Een ander bedrijf is Asbestona, dat in 1935 de deuren opende. Asbestona werd in 1934 gebouwd, als één van de twee asbestfabrieken in Nederland, de ander lag in Goor. Het waren de crisisjaren en er heerste grote werkloosheid. Toen in de jaren 80 bleek dat asbest kanker verwekkend was gingen de zaken minder goed en de fabriek ging over op fabricage van het ongevaarlijke etherniet. Het mocht echter niet meer baten, de fabriek ging in 1983 dicht en de productie werd overgebracht naar Ethernit te Goor. Eén van de vier grootste producten van asbest en asbestproducten in Nederland was Martinit. Deze onderneming werd in 1912 opgericht en heette officieel de Eerste Nederlandsche Asbestcementplatenfabriek N.V.. Daarmee was dan ook direct duidelijk wat het bedrijf voornamelijk produceerde: asbestcementplaten. precies te zijn langs het IJ in Amsterdam. Het handige hiervan was dat de producten eenvoudig aan- en af te voeren waren bij de fabriek.

De geschiedenis van Eternit gaat terug naar 1936 en begon in het plaatsje Goor. De keuze voor die plaats bleek een goede beslissing. Dankzij de praktische plek langs het Twentekanaal kon er de eerste twee jaar direct al flink worden uitgebreid. Na de oorlog, vanaf circa 1952, ging het echter al snel weer prima. Er werd uitgebreid tot maar liefst 650 personeelsleden in 1957. Verdrietig maar waar; de watersnoodramp in 1954 zorgde voor veel werkgelegenheid. Er moesten immers complete dorpen herbouwd worden; dorpen met huizen waar stuk voor stuk op tal van manieren asbest in werd verwerkt.

Ferrocal werd in 1934 in Doesburg geopend. Martinit bestond toen dus al, maar de grote concurrenten Eternit en Asbestona moesten destijds nog opgericht worden. Het geheime wapen van Ferrocal was dat zij een bijzonder productieproces had ontwikkeld. De asbestcementplaten werden op een bijzondere wijze bewapend waardoor de asbestcementplaten veel steviger waren dan die van de concurrentie. Zoals de naam al aangeeft is Asbest Partners uw partner voor alle asbest gerelateerde zaken. Het bedrijf is nu tien jaar actief op de markt en kent twee vestigingen. Een in België en een in Nederland (Veghel). Danny van Kasteren leidt de Nederlandse vestiging. Hij kent de asbest-problematiek door en door.

“Asbest Partners is een probleemoplossende partner die het vraagstuk asbest, waar men toch altijd angstig voor is, graag oplost. Wij stellen de opdrachtgevers gerust: Als je maar volgens de richtlijnen werkt, dan komt het goed. Ze kunnen hun asbest-probleem aan ons overlaten. Asbest Partners kan van aanvraag van de sloopmelding tot oplevering met einddossier verzorgen.”

“Asbest Partners is een bedrijf met veel ervaring en een honkvast team met verstand van zaken. Door onze sterke financiële positie is al het materieel dat we gebruiken eigendom, geen inhuur. Maar Asbest Partners is vooral sterk in de moeilijke, complexe werken. Daarin excelleren we echt.”

“Recent werkten we voor de vijfde keer aan een mooi project voor een bouwbedrijf op Aruba, waarin het onderscheidend vermogen van ons bedrijf weer goed tot uiting kwam. Drie medewerkers van Asbest Partners Brabant zijn naar Aruba vertrokken om daar golfplaten van gebouwen op de marinekazerne te Savaneta te saneren volgens de Nederlandse regels. Maar net zo trots zijn we bijvoorbeeld op onze saneringen van scholen of een project te Maarheze, waar vóór de renovatie van 48 woningen asbest op verschillende plekken in huis moest worden verwijderd. Een ingewikkelde klus omdat het asbest in verschillende risicoklassen onder meer gevonden is in het dakbeschot, AC-kanalen, kruipluiken, vloerzeil en de golfplaten op de bergingen.”

“Het asbest is helaas nog lang niet uit onze gebouwen. We blijven ons daarom ontwikkelen, innoveren en specialiseren. Helaas is het door de wetgeving lastig om op een makkelijkere en goedkopere manier te kunnen werken, zonder het risico te vergroten. De wetgeving blijft hierin achter. Door de volle orderportefeuille is er ruimte voor nieuwe medewerkers. Gestaag zullen we ons team uitbreiden en onze dienstverlening en service op het hoge niveau houden dat opdrachtgevers van hun partner mogen verwachten. En we blijven ook actief voor de wereld om ons heen. Asbest Partners sponsort onder andere een eigen dameswielerteam, getraind door Servais Knapen.

Normec en certificatie: Hoewel cijfers uitwijzen dat de asbestbranche er de afgelopen jaren stukken veiliger op is geworden, blijft het een veelgehoord geluid: kan het niet anders wat betreft het toezicht rondom de beheersing van asbest? Om hier beeld bij te krijgen, klopten we aan bij de certificerende instelling Normec. Managing Director Martje Princen over de recente verbeterslagen, meer harmonisatie en de toekomst van het Nederlandse asbeststelsel. ‘Laten we vooral niet vergeten dat asbest gevaarlijk is en dat een stelsel ons vooruit helpt’, benadrukt ze.

Princen: “Normec is door het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid aangewezen als certificerende instelling voor de procescertificaten asbestinventarisatie en asbestverwijdering. Ons asbestteam bestaat uit vijftien auditoren die dagelijks project- en kantooraudits uitvoeren bij certificaathouders. Zij checken of de certificaathouders volgens de opgestelde regels en procedures werken. Alle auditoren hebben ruime ervaring in de asbestbranche.”

“Regels zijn de afgelopen jaren aan verandering onderhevig geweest. Er is gestreefd naar versimpeling en verduidelijking. Deze ontwikkelingen zien we terug in de aanpassingen van het certificatieschema in 2017 en april 2019. Onze kerntaak is om te controleren of certificaathouders zich aan dit schema houden. Over het algemeen hebben we te maken met een serieuze branche, die ook heel oprecht met asbest omgaat. Heb je ook een mening over alle emoties rondom asbest?”

Princen: “Iedereen weet hoe gevaarlijk asbest is. Dat Nederland door de jaren heen zoveel energie en moeite in het asbeststelsel heeft gestoken, is dus zonder twijfel een goede zaak. Het is de enige manier om de veiligheid voor werknemers en een veilige leefomgeving te waarborgen. Maar bij een stelsel als dit zijn ook veel partijen betrokken. Dat maakt het soms lastig. Hoewel ik ervan overtuigd ben dat we allemaal hetzelfde doel hebben, benaderen we zaken vanuit verschillende invalshoeken. Zo zal een toezichthoudende instantie van nature meer gericht zijn op handhaving, terwijl wij als certificerende instelling gefocust zijn op procesverbeteringen.”

Princen: “Onze kerntaak is kijken of certificaathouders de opgestelde regels naleven. We onderhouden een goede relatie met het ministerie en de Inspectie SZW. Dat wat we in het werkveld constateren, brengen we ook in. Op het gebied van asbestverwijdering zijn de afgelopen jaren grote stappen gezet en zien we in de praktijk mooie verbeteringen. Zo zien locaties er veel netter uit dan vijf jaar geleden, mede door de professionalisering van DTA’ers. Ook op andere gebieden spreken we ons uit. Een mooi voorbeeld is het voorkomen van mogelijke emissie tijdens het uitsluizen. Onze auditoren merkten op dat er mogelijke emissie kon ontstaan wanneer materialen niet goed werden gereinigd. In de huidige schema’s is dit nu als een verplichting opgenomen.”

Princen: “Verder zetten we ons in voor meer harmonisatie tussen samenwerkende partijen. ‘Een stelsel is altijd in beweging. SZW is bezig om de regelgeving en het toezicht meer eenduidig en risicogericht te maken. Technische voorschriften over veilig werken met asbest en werkwijzen op het gebied van asbestverwijdering verdwijnen zoveel mogelijk uit de certificatieschema’s. Qua samenwerking tussen de betrokken partijen kan het ook beter. “Schoenmaker blijf bij je leest”, is wat mij betreft een belangrijke. Laten we ons vooral op onze eigen taken en verantwoordelijkheden blijven richten. Elkaar niet veroordelen, maar hard blijven doorwerken aan een oprecht asbeststelsel.”

Princen besluit: “Ondanks alle hectiek in asbestland blijf ik erbij dat het goed is dat we in Nederland serieus met asbest bezig zijn. Cijfers liegen niet: de nalevingsgraad binnen het huidige certificatiestelsel van bedrijven is van 30% in 2012 gestegen naar 72% in 2017. Onze auditoren kunnen dit beamen. Naar dit succes is door de jaren heen consequent toegewerkt.”

Table: Belangrijke spelers en rollen in de Nederlandse asbestindustrie

tags: #marcel #doornebal #asbest