Het college van B&W heeft het ruimtelijk ontwikkelplan voor ‘Centrumgebied Oosterenk’ vastgesteld. Een gezonde, dynamische en innovatieve stadswijk met een mix aan woon-, werk- en zorgfuncties. Dat is de toekomst voor het huidige kantorengebied Oosterenk in Zwolle. Het gebied waar werken, zorgen en leren nu centraal staat, wordt herontwikkeld tot een gezonde stedelijke leefomgeving, waar je prettig werkt, maar óók fijn woont en recreëert. De gemeente heeft hiervoor een gebiedsvisie gemaakt, die in 2020 is vastgesteld door de gemeenteraad. Voor het deelgebied ‘Centrumgebied Oosterenk’ heeft de coalitie de afgelopen jaren gewerkt aan een ruimtelijke ontwikkelplan (rop). Zwolle moet voor iedereen een aantrekkelijke plek blijven om te wonen, werken en verblijven. De gemeente wil de groei en verstedelijking van de stad daarom duurzaam de ruimte geven. Het kantorengebied Oosterenk, rondom ziekenhuis Isala, speelt daarin een belangrijke rol. Oosterenk heeft de potentie om uit te groeien tot een hoogwaardig, prettig en leefbaar stedelijk gebied, waar wordt gewerkt, gewoond, geleerd, gezorgd en gerecreëerd. Het centrumgebied van Oosterenk bestaat uit een aantal locaties rondom het Isala, zoals de voormalige waterschapslocatie aan de Dokter van Thienenweg, de oude bloedbank en kantoorgebouw Matisse aan de Dokter Spanjaardweg. Met dit ruimtelijk ontwikkelplan wordt invulling gegeven aan de herontwikkeling van Oosterenk naar een gebied waar wonen, werken, leren, zorgen en recreëren hand in hand gaan. Met dit plan creëren we een onderscheidende, stadsbuurt voor Zwolle. Enerzijds is het landschap van de Westerveldse Aa als inspiratiebron genomen om een klimaatrobuuste en natuurinclusieve leefomgeving te ontwikkelen. Anderzijds de bestaande stad Zwolle en haar verstedelijkingsopgave. Deze twee, stad en landschap, ontmoeten elkaar in Centrumgebied Oosterenk. In het plan zit een mooie mix van eengezinswoningen en appartementen. Het college van b&w heeft het ruimtelijk ontwikkelplan vastgesteld en aan de gemeenteraad aangeboden ter besluitvorming. De volgende stap is dat de ontwikkelaars het ruimtelijk ontwikkelplan verder uitwerken, onder meer in een bouwplan met architecten en een inrichtingsplan voor de openbare ruimte. Ook in de volgende fase kunnen belangstellenden en belanghebbenden meedenken. Zo komt er nieuwbouw naast het ziekenhuis in onze provinciehoofdstad, met daarin ruimte voor meer acute zorg. Komend jaar wordt duidelijk hoe dit er precies uit gaat zien. Door de groei en vergrijzing van de regio Zwolle neemt de druk op Isala toe. Een uitdaging die er al langer ligt, maar waar nu ook geld voor is gevonden. "Onze verbeterde financiële situatie biedt vertrouwen voor deze en andere investeringen", zegt RvB-voorzitter Michèle Blom. Isala behandelt oudere patiënten met gebroken heupen sinds november in Meppel. Vanaf 1 januari zijn er 24 uur per dag en zeven dagen per week SEH-artsen in dat ziekenhuis, waarmee Isala ook de zorg voor beroertes kan uitbreiden. Heb je een nieuwstip of nieuwe informatie? De opgave is allesbehalve eenvoudig. De bouwlocatie ligt direct naast de 24/7 draaiende logistieke afdeling van het ziekenhuis én grenst aan een vijver, wat de bereikbaarheid een extra uitdaging maakt. Toch bleven alle omliggende ziekenhuisafdelingen tijdens de werkzaamheden volledig operationeel. “We hebben een complexe locatie, een ziekenhuis dat gewoon door moet draaien en een strakke planning. Fase 1 staat er. Nu gaan we door naar fase 2. Met de oplevering van de nieuwbouw (circa 250 m² BVO, naar ontwerp van Wiegerinck Architecten) begint de volgende fase. Isala verhuist de huidige CSA naar de tijdelijke, waarna fase 2 van start kan: het sloopwerk en de verbouw van de bestaande CSA van circa 1.000 m² BVO. Dit project is meer dan stenen en staal. Trebbe werkt in dit project samen met Equans als partner voor de technische dienstverlening. Geen onbekenden van elkaar: samen realiseerden zij eerder het nieuwe Isala in Meppel, meerdere uitbreidingen bij het UMCG in Groningen én het nieuwe Universitair Centrum Psychiatrie. Isala Zwolle is een volgens antroposofische principes gebouwd ziekenhuis, dat in 2013 werd opgeleverd. In 2018 vroeg de directie ons of wij wilden meedenken over het Lange termijn huisvestingsplan (LTHP). Dat was nodig vanwege een groot aantal ruimtelijke vragen en knelpunten. Een aantal zorgprocessen verliep bovendien niet naar wens, wat vaak te maken had met de ruimtelijke opzet van Isala. Vanuit een werkgroep - met daarin de bouwdirecteur, een installatietechnisch adviseur, de afdeling beheer, een landschapsarchitect en Wiegerinck - zijn we eerst gaan schiften op basis van het initiële budget. Wat is er echt nodig, gezien de zorgvisie en de ambities? Tussentijds werd het budget naar beneden bijgesteld en zijn we opnieuw gaan kijken wat er nodig is en hoe dat vorm kan krijgen. Onder het motto: eerst rekenen, dan tekenen. In 2035 moeten alle afdelingen die nu nog zijn ondergebracht in diversen nevengebouwen zijn samengebracht in het bestaande hoofdgebouw van 80.000 m². Dit hoofdgebouw bestaat uit vier volumes, die de vorm hebben van een vlinder. Dagbehandeling, ’een aantal poliklinieken en de bestralingsafdeling worden gescheiden van het hoofdgebouw. Op de vrijgekomen grond wil de gemeente Zwolle plannen met o.a. woningen gaan ontwikkelen. Een nieuwe compacte bestralingskoepel bunker wordt gebouwd op naast het gebouw van de Radiotherapie plek. De verpleegafdeling van het dagbehandelingscentrum wordt helemaal vernieuwd. Geen kamers met bedden meer, maar verstelbare loungestoelen waarop je na de operatieve ingreep kunt bijkomen en vervolgens naar huis gaat. Omdat dit lounge-achtig wachtgebied extra aandacht verdient is onze interieurarchitect nauw betrokken bij de ontwikkeling er van. Wij helpen de afdeling huisvesting van Isala de komende jaren om alle plannen te realiseren. Een complex ‘spel’ waarin iedereen uiteraard een stem heeft. Het bestuur van Isala Klinieken heeft voor de nieuwe huisvesting gekozen voor een organische bouwstijl met aandacht voor de menselijke maat. De kwalitatief hoogstaande zorg die het ziekenhuis levert wordt versterkt door een omgeving die optimaal is afgestemd op zowel het zorgproces als de menselijke beleving. Deerns heeft de werktuigkundige, elektrotechnische en transportinstallaties ontworpen, alsmede de advisering op het gebied van bouwfysica verzorgd. Het ziekenhuis is onder meer uitgerust met zeer geavanceerde medische faciliteiten, uitgebreide laboratoriumvoorzieningen en een moderne ICT-infrastructuur. Ook voor deze faciliteiten heeft Deerns als adviseur en ontwerper opgetreden. Deerns heeft uitgebreid onderzoek gedaan naar de bouwfysische consequenties van het organisch bouwconcept, waaronder de veelvuldige aanwezigheid van planten. De luchtbehandeling is vervolgens in een integraal klimaatconcept afgestemd op de bijdrage die de planten leveren aan de zuurstoftoevoer en luchtbevochtiging. Om een aangename omgeving te creëren wordt royaal voorzien in daglicht. Veel glas is echter niet gunstig voor het binnenklimaat. Met name de zeer transparante zuidgevel vormde een grote uitdaging voor de klimaatbeheersing van de grote corridor die aan deze gevel grenst. Om hier een goed klimaat te kunnen garanderen heeft Deerns uitgebreide gebouwsimulaties uitgevoerd, waarbij verschillende klimaatconcepten en technieken zijn getoetst op effectiviteit, energiegebruik en kosten. Op basis daarvan is gekozen voor de meest gunstige combinatie van maatregelen: passieve zonwering, hoogwaardig dubbel glas, koeling door natuurlijke aanvoer van koele lucht en betonkernactivering in de vloeren. Om tot een energetisch en financieel gunstig energieconcept te komen heeft Deerns een variantenstudie uitgevoerd, die heeft geleid tot een zeer efficiënt energieconcept. Het energiegebruik wordt geminimaliseerd door onder meer de toepassing van zonwering (passief en actief), warmteterugwinning uit de ventilatielucht en gedeeltelijk passieve koeling. De benodigde thermische energie wordt geleverd door een warmte- en koudeopslagsysteem in de bodem in combinatie met warmtepompen. De gekozen systemen voor verwarming en koeling, waaronder de betonkernactivering, sluiten hier perfect op aan. Isala Klinieken neemt deel aan een innovatief experiment, waarbij het afvalwater in een lokale waterzuiveringsinstallatie wordt gezuiverd van medicijnresten: SLIK: Sanitaire Lozing Isala Klinieken. Hiermee wordt vervuiling van het oppervlaktewater met geneesmiddelen voorkomen. Ten behoeve van de geavanceerde communicatienetwerken is het ziekenhuis uitgerust met een MER (Main Equipment Room). Deze is middels een zogenaamde ICT-backbone gekoppeld aan de bestaande MER van het ziekenhuis en volledig redundant uitgevoerd. Hierdoor wordt een zeer hoge mate van betrouwbaarheid verkregen. Voor de realisatie heeft het ziekenhuis besloten een aannemingsovereenkomst aan te gaan met één consortium. Deerns heeft hierin mede geadviseerd en het technische gedeelte van de aanbesteding begeleid. Kenmerkend aan de gekozen aanbestedingsvorm is dat de uitvoerende partijen intern de controle op de uitvoering verzorgen. Dit is een artist impression om de locatie aan te geven. In de regio Zwolle en Meppel verwachten we een grotere zorgvraag door vergrijzing en bevolkingsgroei door nieuwbouw. Om deze groei het hoofd te kunnen bieden, breiden we in Meppel het bestaande aanbod uit. Oudere patiënten met gebroken heupen behandelen we sinds november in Meppel. Daarnaast pakken we de huidige locatie en capaciteit van de acute zorg in het ziekenhuis in Zwolle aan. Er komt een nieuw gebouw bij het ziekenhuis met meer ruimte voor acute zorg. Michèle Blom, voorzitter van de Raad van Bestuur van Isala: 'We zijn heel blij dat de nieuwbouwplannen van de acute zorg in Zwolle uitgevoerd kunnen worden. Ook in Meppel, als basisziekenhuis in de Drentse regio is het belangrijk dat de acute zorg goed geregeld is en 24 uur per dag beschikbaar. Dit versterkt de capaciteit van de spoedzorg aan patiënten in de hele regio.
Fasen en bouwlogistiek van de Isala-nieuwbouw
De bouwlocatie ligt direct naast de 24/7 draaiende logistieke afdeling van het ziekenhuis én grenst aan een vijver, wat de bereikbaarheid een extra uitdaging maakt. Toch bleven alle omliggende ziekenhuisafdelingen tijdens de werkzaamheden volledig operationeel. “We hebben een complexe locatie, een ziekenhuis dat gewoon door moet draaien en een strakke planning. Fase 1 staat er. Nu gaan we door naar fase 2. Met de oplevering van de nieuwbouw (circa 250 m² BVO, naar ontwerp van Wiegerinck Architecten) begint de volgende fase. Isala verhuist de huidige CSA naar de tijdelijke, waarna fase 2 van start kan: het sloopwerk en de verbouw van de bestaande CSA van circa 1.000 m² BVO.
Techniek en duurzaamheid in het ontwerp
Dit project is meer dan stenen en staal. Trebbe werkt in dit project samen met Equans als partner voor de technische dienstverlening. Geen onbekenden van elkaar: samen realiseerden zij eerder het nieuwe Isala in Meppel, meerdere uitbreidingen bij het UMCG in Groningen én het nieuwe Universitair Centrum Psychiatrie. Isala Zwolle is een volgens antroposofische principes gebouwd ziekenhuis, dat in 2013 werd opgeleverd. In 2018 vroeg de directie ons of wij wilden meedenken over het Lange termijn huisvestingsplan (LTHP). Dat was nodig vanwege een groot aantal ruimtelijke vragen en knelpunten. Een aantal zorgprocessen verliep bovendien niet naar wens, wat vaak te maken had met de ruimtelijke opzet van Isala. Vanuit een werkgroep - met daarin de bouwdirecteur, een installatietechnisch adviseur, de afdeling beheer, een landschapsarchitect en Wiegerinck - zijn we eerst gaan schiften op basis van het initiële budget. Wat is er echt nodig, gezien de zorgvisie en de ambities? Tussentijds werd het budget naar beneden bijgesteld en zijn we opnieuw gaan kijken wat er nodig is en hoe dat vorm kan krijgen. Onder het motto: eerst rekenen, dan tekenen.
In 2035 moeten alle afdelingen die nu nog zijn ondergebracht in diversen nevengebouwen zijn samengebracht in het bestaande hoofdgebouw van 80.000 m². Dit hoofdgebouw bestaat uit vier volumes, die de vorm hebben van een vlinder. Dagbehandeling, ’een aantal poliklinieken en de bestralingsafdeling worden gescheiden van het hoofdgebouw. Op de vrijgekomen grond wil de gemeente Zwolle plannen met o.a. woningen gaan ontwikkelen. Een nieuwe compacte bestralingskoepel bunker wordt gebouwd op naast het gebouw van de Radiotherapie plek. De verpleegafdeling van het dagbehandelingscentrum wordt helemaal vernieuwd. Geen kamers met bedden meer, maar verstelbare loungestoelen waarop je na de operatieve ingreep kunt bijkomen en vervolgens naar huis gaat. Omdat dit lounge-achtig wachtgebied extra aandacht verdient is onze interieurarchitect nauw betrokken bij de ontwikkeling er van. Wij helpen de afdeling huisvesting van Isala de komende jaren om alle plannen te realiseren. Een complex ‘spel’ waarin iedereen uiteraard een stem heeft. Het bestuur van Isala Klinieken heeft voor de nieuwe huisvesting gekozen voor een organische bouwstijl met aandacht voor de menselijke maat. De kwalitatief hoogstaande zorg die het ziekenhuis levert wordt versterkt door een omgeving die optimaal is afgestemd op zowel het zorgproces als de menselijke beleving.
Klimaat en klimaatbeheersing
Deerns heeft de werktuigkundige, elektrotechnische en transportinstallaties ontworpen, alsmede de advisering op het gebied van bouwfysica verzorgd. Het ziekenhuis is onder meer uitgerust met zeer geavanceerde medische faciliteiten, uitgebreide laboratoriumvoorzieningen en een moderne ICT-infrastructuur. Deerns heeft uitgebreid onderzoek gedaan naar de bouwfysische consequenties van het organisch bouwconcept, waaronder de veelvuldige aanwezigheid van planten. De luchtbehandeling is vervolgens in een integraal klimaatconcept afgestemd op de bijdrage die de planten leveren aan de zuurstoftoevoer en luchtbevochtiging. Om een aangename omgeving te creëren wordt royaal voorzien in daglicht. Veel glas is echter niet gunstig voor het binnenklimaat. Met name de zeer transparante zuidgevel vormde een grote uitdaging voor de klimaatbeheersing van de grote corridor die aan deze gevel grenst. Om hier een goed klimaat te kunnen garanderen heeft Deerns uitgebreide gebouwsimulaties uitgevoerd, waarbij verschillende klimaatconcepten en technieken zijn getoetst op effectiviteit, energiegebruik en kosten. Op basis daarvan is gekozen voor de meest gunstige combinatie van maatregelen: passieve zonwering, hoogwaardig dubbel glas, koeling door natuurlijke aanvoer van koele lucht en betonkernactivering in de vloeren. Om tot een energetisch en financieel gunstig energieconcept te komen heeft Deerns een variantenstudie uitgevoerd, die heeft geleid tot een zeer efficiënt energieconcept. Het energiegebruik wordt geminimaliseerd door onder meer de toepassing van zonwering (passief en actief), warmteterugwinning uit de ventilatielucht en gedeeltelijk passieve koeling. De benodigde thermische energie wordt geleverd door een warmte- en koudeopslagsysteem in de bodem in combinatie met warmtepompen. De gekozen systemen voor verwarming en koeling, waaronder de betonkernactivering, sluiten hier perfect op aan. Isala Klinieken neemt deel aan een innovatief experiment, waarbij het afvalwater in een lokale waterzuiveringsinstallatie wordt gezuiverd van medicijnresten: SLIK. Hiermee wordt vervuiling van het oppervlaktewater met geneesmiddelen voorkomen. Ten behoeve van de geavanceerde communicatienetwerken is het ziekenhuis uitgerust met een MER (Main Equipment Room). Deze is middels een zogenaamde ICT-backbone gekoppeld aan de bestaande MER van het ziekenhuis en volledig redundant uitgevoerd. Hierdoor wordt een zeer hoge mate van betrouwbaarheid verkregen.
