In dit overzicht verken ik hoe de buitenmuren en geveldetails in Den Haag verweven zijn met fotografie en architectuur, met een nadruk op historische gebouwde ensembles, hun restauratie en de artistieke invloeden uit de jaren zestig en eerder. Het verhaal loopt via specifieke kunstwerken, monumentale gevels en de ontwikkeling van wijken zoals Mariahoeve, waarin kunst in de buitenruimte en de bouwkundige omlijsting een cruciale rol spelen.
Mariahoeve en het koperen reliëf van Huub Hierck
In 1968 bracht beeldhouwer Huub Hierck een monumentaal, koperen reliëf aan ter verfraaiing van de nieuwe School voor Fotografie en Fototechniek aan de Tarwekamp in Mariahoeve. De compositie met rechthoekige vlakken die op, boven en naast elkaar hun plaats vinden, is helemaal in de stijl van de jaren vijftig en zestig: abstract en ruimtelijk. En in stijl met de aanleg van deze wederopbouwwijk.
Kunstenaar Anneloes Groot spant zich al decennialang in voor Mariahoeve, zowel voor de architectuur en het groen van de wijk als de kunst in de buitenruimte. Toen zij in 2020 van de op handen zijnde sloop van de Fotovakschool hoorde, trok zij onmiddellijk bij Stroom Den Haag en het Wijkberaad Mariahoeve aan de bel om het reliëf van Huub Hierck te redden. Half november 2020, vlak voor de sloop van de Fotovakschool, is het reliëf voorzichtig van de muur gehaald en opgeslagen. Omdat het onderste deel van het reliëf al langere tijd is gestolen, wordt er tegelijkertijd gekeken of restauratie haalbaar is. Het idee is om het reliëf op een nieuwe locatie in volle glorie deel te laten zijn van de wijk waarvoor het is gemaakt. Kindcentrum Bezuidenhout in de Rooseboomstraat heeft in 2022 aangegeven het kunstwerk graag te willen adopteren.
Zo’n schilderachtig buitenwerk herinnert aan de zeldzame combinatie van opgroeiende stedenbouw en artistieke collecties die Den Haag kenmerken. Soms is een kunstwerk ongedateerd. Zoals de plastiek van schilder/beeldhouwer Huub Hierck aan de gevel van The British School, de voormalige fotovakschool, aan de Tarwekamp. Omdat het beeld speciaal is ontworpen voor het gebouw, biedt het bouwjaar daarvan houvast. Begin 1968 opende de school zijn deuren. Een krantenberichtje in Het Vaderland van 12 oktober 1968 vult aan: “Op de gevel van de nieuwe School voor Fotografie en Fototechniek in Mariahoeve, is bovenstaande plastiek in koper te bewonderen.” De bijbehorende foto toont het kunstwerk van Hierck.
Technische kenmerken en artistieke taal
Het grote muurobject bestaat uit verschillende naast en over elkaar geplaatste metaalplaten in diverse maten. We zien geometrische figuren, maar bijna allemaal zijn ze onregelmatig van vorm. In een enkel geval vormen ze samen een keurige rechthoek of een perfect vierkant. Hierck realiseerde met de gelaagde opbouw en de schuingekante rechthoeken en vierkanten een sterke dieptewerking in het ‘platte’ object. De platen zijn niet glad gepolijst en het groen van het koper bezit verschillende gradaties. Hetzelfde geldt voor andere werken uit het oeuvre van Hierck, waaronder wandtapijten en -schilderingen, keramiek, glascomposities, schilderijen en beelden. Soms is zijn werk figuratief. Doorgaans is het echter abstract. Zo bestaat de fontein ‘Cascade’ in het water bij de oude Elektriciteitsfabriek uit herhaling van telkens dezelfde strakke vorm. Toch is het een dynamisch, beweeglijk geheel door de wijze waarop het water in, langs en door de diverse onderdelen stroomt. Hier geeft Hierck met water een speelse kwinkslag aan zijn kunst.

Fotografie en bouwmedia: mijn perspectief als bouwfotograaf
Als professioneel fotograaf maak ik Bouw foto’s, -video’s en andere bouwkundige media voor bouwbedrijven, vastgoedondernemers en communicatiebureau’s. Het is al weer jaren geleden dat ik als ZZP’er stond te frezen, hakken, graven en timmeren. Het is in de bouw dat ik mijn passie voor architectuurfotografie heb opgedaan. Iets “maken” geeft voldoening. Dit neemt ik dagelijks mee in mijn huidige werk als foto/videograaf. Volg het hele bouwproces van begin tot eind, leg de unieke momenten van de bouw vast met timelapse, actievideo’s of een mix van beide. Het ten alle tijden mooi en betekenisvol vastleggen van bouwprojecten is meer dan alleen het gebouw strak neerzetten. Vaak is het nog in aanbouw en is de bouwplaats zelf niet fotogeniek. Als bouwfotograaf zoek ik die elementen die betrekking hebben op het geleverde werk van de aannemer in de context van het gehele bouwproces.
- Bouwfotografie Den Haag tarieven: één vast uurtarief voor alle werkzaamheden: € 110.
- Historische architectuur en moderne hoogbouw: Den Haag biedt een opvallende combinatie van het verleden en hedendaagse ontwikkeling.
Historische architectuur en de skyline van Den Haag
Vanaf de Hofvijver heb je een spectaculair zicht op zowel het historische Binnenhof als de moderne hoogbouw die een indrukwekkende skyline vormt. Zelfs vanuit de duinen is de skyline nog te bewonderen. Het Binnenhof is een van de oudste gebouwen van Den Haag en behoort tot de meest herkenbare plekken van Nederland. Het Binnenhof wordt op dit moment grootschalig gerenoveerd. Grote Kerk en het Vredespaleis zijn iconische voorbeelden van de Ouderen en Moderne samenstelling in de stad, elk met eigen geschiedenis en visueel karakter.

Nieuwe Haagse Passage en Jugendstil
De Passage en de Nieuwe Haagse Passage behoren tot de mooiste winkelgalerijen van Europa, ontworpen met aandacht voor arcades, glazen koepels en glas-in-loodpanelen. Architect Bernard Tschumi ontwierp de Nieuwe Haagse Passage licht en open, met keramische gevels geïnspireerd door Delfts Blauw. Den Haag herbergt na Brussel de meeste Jugendstil-panden in Nederland, inclusief bijzondere panden zoals Banketbakkerij Krul en galerie Sis Josip.

Moderne architectuur en publieke gebouwen
Stadhuis Den Haag (Spui 70) is een voorbeeld van moderne architectuur met een opvallend Atrium dat daglicht tot binnen laat en het gebouw ook wel het IJspaleis noemt. Oude Amerikaanse Ambassade aan Lange Voorhout is een Bauhaus-icoon ontworpen door Marcel Breuer. Amare aan het Spuiplein brengt duurzaamheid en een multifunctioneel gebruikslandschap samen, met broedkasten en vleermuizenverblijven in de gevel. Andere noemenswaardige gebouwen zijn het Kunstmuseum Den Haag en Kurhaus op Scheveningen.
What the Navajo Said About the Ones Who Dug the Canals — Documented in 1908
Beeldhouwkunst, architectuur en het verhaal van de Bijenkorf Den Haag
De Bijenkorf Den Haag (1926) is kenmerkend voor de Amsterdamse School: expressieve baksteenarchitectuur met een lichthal die licht in het gebouw voert. De gevels zijn rijkelijk versierd met natuurstenen beeldhouwwerk, uitgevoerd door meerdere beeldhouwers uit het interbellum. De koppen en consoles langs de vensterpartijen vertonen motieven uit planten- en dierenwereld, sport en het moderne leven. De ruimtelijke indeling en de centrale lichthal speelden een cruciale rol in het commerciële en visuele karakter van het gebouw.

Table: kernelementen uit de beschrijving
| Onderwerp | Belangrijkste details |
|---|---|
| Koperen reliëf Hierck | Abstracte geometrische vlakken, 1968, Mariahoeve |
| Mariahoeve restauratie | Reliek opgeslagen, mogelijk herplaatsing bij Kindcentrum Bezuidenhout |
| Bijenkorf Den Haag | Lichthal, trappenhuis, brons en geglazuurde baksteen |
| Nieuwe Haagse Passage | Glas, Delfts Blauw-inspiratie, open ontwerp |
tags: #oude #buitenmuren #regio #den #haag #fotografie