Purschuim wordt veelvuldig gebruikt tijdens bouwwerkzaamheden. Alhoewel de voorschriften vermelden dat bij de verwerking van purschuim gebruik gemaakt moet worden van handschoenen kan het toch gebeuren dat er per ongeluk purschuim op de handen komt. In onderstaand artikel leggen wij uit wat u het beste kunt doen om purschuim van handen te verwijderen.
Wat is purschuim en hoe werkt
Purschuim staat voor polyurethaan en wordt ook wel eens afgekort als PU. Purschuim bestaat uit twee componenten te weten polyol en Isocyanaat. Dit zijn de zogenaamde basiscomponenten die beide vloeibaar zijn. Worden de componenten echter samengevoegd zoals dit gebeurd bij purschuim dan ontstaat een rubberachtig, elastisch isolatiemateriaal, bekend als polyurethaan. Polyurethaan wordt pur door het toevoegen van een blaasmiddel. Afhankelijk van het gebruikte blaasmiddel ontstaat zacht- of hardschuim. Purschuim die gebruikt wordt voor het uitvoeren van isolatiewerkzaamheden is een hardschuim en heeft korte en dichte cellen die voor het isolerend vermogen zorgen.
In een bus purschuim zitten drie verschillende componenten die vlak voor het spuiten met elkaar gemengd worden. Het voor purschuim gebruikte blaasmiddel is niet-reactief en heeft een kookpunt van slechts 25 graden. Door de bus te schudden worden de twee overige componenten Polyol en Isocyanaat gemengd, waardoor het gas gaat koken en gasbellen vormt die bij ons bekend zijn als purschuim. Het eenmaal gespoten schuim zet uit en wordt na een bepaalde tijd hard.
Toepassing van purschuim
Zoals reeds eerder aangegeven wordt purschuim gebruikt tijdens isolatiewerkzaamheden om gaten of zelfs complete ruimtes op te vullen. Daarnaast is purschuim ook direct op een leiding te spuiten, waarbij het middel dient als een isoleerlaag over een vloer waarin een vloerverwarming geïntegreerd is. Daarbij is purschuim als isolerend middel in staat om zelfs de kleinste gaten hermetisch af te sluiten en vormt het middel geen bodem voor schimmels of bacteriën, waardoor het zelfs in natte ruimtes toe te passen is. Ondanks het treffen van voorzorgsmaatregelen kan het gebeuren dat purschuim op de handen terecht komt.
Snelle actie bij vers purschuim
Mocht dit gebeuren dan is het zaak om de purschuim zo snel als mogelijk te verwijderen en niet te wachten tot het purschuim uitgehard is. Zodra purschuim in contact komt met de huid moet deze verwijderd worden met nagellak remover (aceton). Na uitharding is het haast onmogelijk om de purschuim te verwijderen van de huid. Men kan proberen te schrobben of de purschuim voorzichtig eraf te schrapen, maar het beste kan gewacht worden tot de opperhuid waarop de purschuim zit zich vernieuwd (dit kan tot een week duren).
Verwijderen van purschuim: wat werkt wel en wat niet
Verse purschuim kan het beste worden verwijderd met aceton of nagellakremover. Hoe sneller u handelt, hoe beter het resultaat. Als het schuim al uitgehard is, kunt u het voorzicht wegschrapen of laten slijten. Uitgehard schuim lost chemisch nauwelijks meer op; mechanisch verwijderen (snijden, schuren, schrapen) blijft dan de enige optie. Smeer een milde handcleaner of plantaardige olie op uw handen en schuur met een puimsteen of nagelborstel, maar wees zacht.
Specifieke stappen bij vers schuim
- Laat vers schuim zo snel mogelijk verwijderen met aceton of nagellakremover terwijl het nog nat is.
- Dep uitdrogende resten voorzichtig af met een doek gedrenkt in aceton.
- Was na verwijdering uw handen met warm water en milde zeep.
- Voorkom contact met aceton op de huid; gebruik liever milde middelen en oliën als alternatief.
Preventie: hoe voorkom je purschuim op de huid?
- Draag nitril handschoenen bij verwerking en leg afdekvlies op kwetsbare oppervlakken. Houd een doek met reiniger binnen handbereik.
- Gebruik lange mouwen en eventueel handcrème vooraf om de huid te beschermen tegen hechting van het schuim.
- Werk snel maar voorzichtig: vers schuim is veel makkelijker te verwijderen dan uitgehard schuim.
- Direct na het spuiten, verwijder overtollig schuim rondom kozijnen of geleidelijke oppervlakken met een plastic spatel.
Reinigers en hulpmiddelen
Purschuim reiniger is een oplosmiddel op basis van aceton, ethylacetaat of MEK dat vers PU-schuim oplost van gereedschap, handen en materialen. Swipex-reinigingsdoekjes en Swipex-handcleaner zijn specifieke producten die vers schuim snel verwijderen en ook geschikt zijn voor handen en oppervlakken. Let op: uitgehard schuim reageert chemisch nauwelijks op reinigers.
Speciaal geval: purschuim op kozijnen en oppervlakken
Gemorst purschuim op kozijnen veeg je direct weg met een doek en PU-reiniger, binnen 5 minuten, voordat het uithardt. Test de reiniger eerst op een onzichtbaar stuk PVC, omdat sommige formules de glans kunnen aantasten of een matte vlek achterlaten. Uitgehard schuim snijd je eerst weg met een kunststof spatel, daarna poets je de rest weg met reiniger op een microvezeldoek.
Wat te doen bij gezondheidsproblemen
Hoewel de kans klein is, kunnen blootstelling en huidreacties voorkomen zoals luchtwegklachten, eczeem en netelroos. De huisarts kan beoordelen hoe gezondheidsklachten behandeld moeten worden en eventueel doorverwijzen naar een specialist. Als gezondheidsklachten aanhouden, kan het nodig zijn om via de huisarts ook de GGD om advies te vragen.
Overzicht van veelgehoorde vragen
- Hoe krijg ik purschuim van mijn handen? Verse purschuim verwijder je het beste met aceton of nagellakremover.
- Wat moet ik doen als het schuim al uitgehard is? Laat het huid vernieuwen of schraap voorzichtig weg.
- Mag ik purschuim van mijn huid af trekken? Nee, trek het niet los; laat het vanzelf los of verwijder met milde wrijving.
- Helpt zeep of water bij het verwijderen van purschuim? Nee, water en zeep lossen purschuim niet op. Gebruik aceton zolang het schuim nog nat is.
- Hoe voorkom ik huidirritatie tijdens het werken met purschuim? Gebruik handschoenen, lange mouwen en eventueel handcrème, onderhoud de huid met olie na de werkzaamheden.
Praktische tips bij specifieke oppervlakken
- Op kunststof of PVC: gebruik PU-reiniger na verwijdering van het grootste deel met een kunststof spatel; controleer kleur en glans.
- Op hout of steen: gebruik een beitel of vlakschuurmachine; bij glas gebruik een glasschraper met nieuw lemmet.
- Vers schuim op kleding: vers schuim kan restanten achterlaten; gebruik milde reinigingsdoeken en was de kleding na reiniging volgens de aanbevelingen van de stofproducent.
Samenvatting van belangrijkste regels
- Werk snel: vers schuim is gemakkelijker te verwijderen dan uitgehard schuim.
- Vermijd agressieve oplosmiddelen op de huid; gebruik nagellakremover of milde handcleaner en olie als alternatief.
- Mechanische verwijdering is de enige optie bij uitgehard PUR.
- Preventie is de beste strategie: draag handschoenen, bescherm huid en oppervlakken, en gebruik reinigers op een eerst getest stuk.