Een cv-installatie werkt met warm water dat via buizen door je huis wordt gepompt. Het verwarmde water stroomt door de radiatoren en zorgt zo voor een aangename temperatuur in huis. Ondanks dat het een gesloten systeem is, kan er lucht in komen. Die lucht vormt bellen die problemen veroorzaken: radiatoren warmen minder goed op, je huis warmt niet snel genoeg op en je hoort borrelende geluiden. Ontluchten voorkomt energieverlies en verhoogt het wooncomfort.
Wanneer en waarom ontluchten?
Lucht in de centrale verwarming kan leiden tot tikkende of borrelende geluiden, minder efficiënt verwarmen en een snellere slijtage van de ketel. Een cv-installatie moet je in ieder geval één keer per jaar ontluchten. Bij afwijkende geluiden of lage warmte kan vaker nodig zijn. Het beste moment is het begin van het najaar, voor het stookseizoen.
Benodigdheden en voorbereidende stappen
- Ontluchtingssleutel of een platte schroevendraaier
- Een bakje om water op te vangen
- Een doek om muren en vloeren te beschermen
- Een emmer voor het opvangen van water
Zorg ervoor dat de thermostaat volledig is uitgeschakeld en alle radiatoren dicht zijn. Daarnaast moet het systeem afgekoeld zijn zodat de circulatie stopt en de lucht zich kan verzamelen bij de ontluchtingsventielen.
De zeven stappen om een radiator te ontluchten
- Bereid een emmer, doek en sleutel voor. Plaats de emmer onder de klep en houd de doek klaar om spatten te voorkomen. Steek de radiatorsleutel in de klep die zich meestal aan de bovenzijde van de radiator bevindt.
- Schakel de verwarming uit. Stop de watercirculatie door de cv-ketel uit te schakelen en draai de thermostatische kranen van de radiatoren volledig open.
- Laat de radiatoren afkoelen. Wacht ongeveer een uur zodat heet water of stoom veilig is om uit te ontsnappen.
- Plaats de radiatorsleutel in de radiatorkraan. De klep bevindt zich meestal aan de bovenkant. Houd de doek tegen de muur en zet de emmer direct onder de klep.
- Open de klep voorzichtig. Draai de klep langzaam linksom. Een sissend geluid duidt op ontsnappende lucht. Draai niet verder open dan nodig om lekkage te beperken.
- Sluit de radiatorkraan. Laat eerst wat water door voordat je de klep met de klok mee draait om te sluiten. Houd de klep niet te strak dicht om beschadiging te voorkomen.
- Zet het verwarmingssysteem weer aan en controleer. Zet alle radiatoren weer aan en controleer na ongeveer een uur of alle radiatoren gelijkmatig opwarmen.
Tip van Vaillant: controleer na het ontluchten de waterdruk met de manometer. Ontluchten kan drukverlies geven; vul bij als de druk te laag is en laat het systeem weer draaien.
Waarom en hoe je expansievat en druk controleren
Nadat je alle radiatoren hebt ontlucht, kan de druk dalen. Controleer of de druk tussen 1,5 en 2 bar ligt. Zo niet, vul bij totdat de gewenste druk is bereikt. Gebruik de vulslang en vulpunt van de ketel en hou de manometer in de gaten.
Wat te doen als het probleem blijft bestaan
Als na meerdere ontluchtingen nog steeds borrelende geluiden of onvoldoende warmte optreden, kan er een lek zijn, of kan een probleem met het expansievat of de thermostaat bestaan. Overweeg professionele controle of een upgrade van de installatie. Automatische ontluchters (SpiroVent) kunnen handmatig ontluchten vervangen en op lange termijn energiebesparing opleveren.
Extra aandachtspunten en vervolgstappen
- Vergeet niet de radiatoren van onder naar boven te ontluchten, omdat lucht zich opstapelt op hogere punten.
- Ook vloerverwarming moet jaarlijks worden ontlucht; controleer de druk en volg dezelfde werkwijze.
- Als de druk regelmatig daalt, kan een lek of een defect expansievat aanwezig zijn; laat het systeem controleren.
Veelgestelde vragen en praktische nuances
Waarom moet je radiatoren soms ontluchten? Een cv-installatie is gesloten, maar lucht kan toch binnendringen door bijvullen of gebruik. Die lucht belemmert de waterdoorstroom en verhoogt de energiekosten. Hoe vaak? Minstens één keer per jaar, en vaker als je geluiden hoort of radiatoren koud blijven. Is het beste moment? Begin van het najaar.
Conclusies en verbeterende ideeën
Een goed ontluchte verwarming verwarmt sneller en efficiënter, wat leidt tot minder verbruik en een hoger comfort. Als ontluchten niet het gewenste effect heeft, kun je overwegen een slimme automatische ontluchter te installeren of professioneel onderhoud te plannen om verdere schade te voorkomen.

Martin legt uit: Radiator ontluchten
tags: #radiator #ontluchten #jaarlijks