Naast natuurlijke en minerale materialen kun je je woning ook laten isoleren met synthetische materialen. Synthetische isolatiematerialen hebben in de meeste gevallen petrochemische materialen als basisgrondstof. Deze isolatiematerialen komen voor het grootste deel uit delfstoffen die van diep uit de bodem komen. Vaak gaat het om afgeleide aardolieproducten. Op deze pagina wordt uitgelegd wat deze materialen zijn, samen met hun voor- en nadelen.
PUR (polyurethaan) en PUR-schuim
PUR (polyurethaan) is een kunststofschuim op basis van di-isocyanaat (meestal MDI) en polyol. Het is te koop als schuimplaten die op maat kunnen worden gezaagd of als schuim. Het schuim kan direct in een spouwmuur worden geïnjecteerd waarna het uithardt. Dit maakt het makkelijk om mee te werken. Daarnaast is PUR waterafstotend, waardoor het rot en schimmelvorming voorkomt.
Voordelen PUR: Waterafstotend; Tast geen leidingen of kabelmantels aan; Relatief duur. Nadelen PUR: MDI kan schadelijk zijn voor de gezondheid en irritaties veroorzaken; Hecht zich aan materialen waardoor recyclen bemoeilijkt wordt.
Voordelen schuim: PUR-schuim heeft uitstekende isolerende eigenschappen en geringe vochtopname wanneer het uitgehard is. Nadelen: potentieel gezondheidsrisico tijdens aanbrengen en verwerking, en beperkte recycleerbaarheid.

EPS: Geëxpandeerd polystyreen (piepschuim)
EPS wordt gemaakt van aardolie. Het wordt verhit tot uitzetting en er zit veel stilstaande lucht in, wat EPS ideaal maakt voor isolatie: licht, goedkoop en relatief goede isolatie. EPS wordt verkocht als platen en losse korrelvorm (parels). EPS-platen hebben vaak een tand-en-groefverbinding tegen koudebruggen en kunnen brandvertragers bevatten.
Voordelen EPS: Goede isolerende eigenschappen, goedkoop, recyclebaar; Nadelen: niet milieuvriendelijk bij productie; bevat mogelijk weekmakers/brandvertragers die impact kunnen hebben als beschadigd.

XPS: Geëxtrudeerd polystyreen
XPS is een beter isolerende variant van EPS met hogere R-waarde doordat het een waterafstotende celmuur heeft. Beide EPS en XPS worden vaak geleverd met koppelsystemen die koudebruggen tegengaan. XPS is vochtbestendig en drukvast, waardoor het geschikt is voor vloeren, spouwmuren en kelderwanden. Nadelen: relatief brandgevoelig en milieubelasting.

PIR: Polyisocyanuraat
PIR isoleert enorm goed en is breed toepasbaar. PIR lijkt qua structuur op PUR, maar biedt nog betere isolatie en brandwerende eigenschappen. PIR-platen zijn meestal dampdicht en bestand tegen vocht. Geschikt voor vloeren, daken en spouwmuren; weinig ruimte nodig, hoge Rd-waarde. Nadelen: productie kan milieubelastend zijn; geen eenvoudige recyclage.

RESOL hardschuim
Resol hardschuim is gebaseerd op resolhars met een gesloten celstructuur. Hiermee worden zeer goede isolerende en brandvertragende eigenschappen bereikt. Resol heeft lange levensduur, goede schimmel- en vochtbestendigheid, en hoge R-waarde. Nadelen: duurder dan PUR/PIR.

UF-schuim (ureum-formaldehyde schuim)
UF-schuim bestaat uit UF-hars. Het werd veel toegepast in de jaren 70-80, maar wordt nu minder gebruikt vanwege gezondheidsrisico’s bij gifvorming bij ongewenste luchtlekken. Voordelen: makkelijk vullend en brandwerend; Nadelen: mogelijk toxische emissies bij niet-dichte wanden.
Schuimbeton
Schuimbeton bestaat uit water en lucht met een gasvormend middel, waardoor het licht is. Het is recyclebaar en energiezuinig bij productie en verwerking. Toepassingen zijn fundering, onderlagen en holle ruimten; self-leveling eigenschappen maken het handig voor moeilijk bereikbare plekken. Voordelen: recyclebaar, weinig energie, schimmelbestendig. Nadelen: moeilijk te verwijderen.

Gezondheids- en milieuoverwegingen bij synthetische isolatiematerialen
Er bestaan zorgen over milieu-impact en gezondheid. Uit LCAs blijkt dat XPS soms een hogere milieuvoetafdruk kan hebben dan alternatieven, door energie-intensieve productie. Schadelijke emissies kunnen voorkomen als materialen onbeschadigd in constructie blijven; bij beschadiging kunnen stoffen vrijkomen. PUR-schuim kan tijdens uitharding emissies afgeven; daarom is professionele installatie belangrijk. UF-schuim wordt afgeraden door GGD en Milieu Centraal vanwege gezondheidsrisico’s. Alternatieven zoals PIR, PUR, EPS/PIR, en biobased isolatie kunnen soms betere milieuprofiielen hebben. Laat isolatie door een specialist doen voor optimale prestaties en veiligheid.
Wil je offertes vergelijken voor woningisolatie? Vraag via Woonbewust eenvoudig en snel offertes aan voor isolatiemaatregelen. Laat je gegevens achter en kom in contact met isolatiespecialisten in jouw gemeente of regio.
Toepassingen en voorwaarden per soort isolatie
- PUR platen: hoge isolatiewaarde, dampdicht, geschikt voor vloeren, daken en muren; prijs gemiddeld tussen €20-€30 per m², afhankelijk van dikte en uitvoering. Kunststoffen kunnen droge lucht vasthouden en dragen bij aan luchtdichtheid.
- PIR platen: vergelijkbaar met PUR maar hogere isolatiewaarde; duurder, dampdicht, geschikt voor dak- en vloerisolatie.
- XPS platen: vochtbestendig en drukvast; geschikt voor kelders en vochtige toepassingen; prijs ongeveer €12-€20 per m²; minder milieuvriendelijk bij productie.
- EPS platen/platen: lichte, goedkope isolatie; tand-en-groef verbinding tegen koudebruggen; prijs circa €10-€20 per m²; milieubelastend bij productie, maar recyclebaar.
- EPS parels (DI-chips): ideaal voor kruipruimte; prijs €12-€20 per m²; vereist minimale hoogte van kruipruimte voor optimale RC-waarde.
- Glas- en rotswol: minerale wolnen; goed voor akoestische isolatie; rotswol brandwerend; glaswol kan gevoelig zijn voor vocht; prijs rond €20 per m² voor dekens.
- Schuimbeton: lage gewicht, zelfnivellerend; bijzonder geschikt als onderlaag voor vloerverwarming; energiezuinig en recyclebaar.