Wanneer je de keuze hebt tussen een overkapping bouwen met een plat dak of een schuin dak, dan zullen de meningen verdeeld zijn. De klussers die minder ervaren zijn zullen vaker voor een plat dak kiezen, omdat dit eenvoudigweg minder werk is. Daarentegen creëer je met een overkapping met schuin dak wel een bepaald uiterlijk aan je overkapping. De uitstraling van een overkapping met schuin dak is wat klassieker en romantischer. Het gebruik van een bouwtekening is vooral in de bouw heel normaal en standaard.
Sterker nog, voor vergunningsaanvragen van woningen en panden is een officiële bouwtekening verplicht. Doe-het-zelvers gebruiken heel wisselend een bouwtekening. Een bouwtekening toont het uiterlijk van de overkapping. Dit kan op verschillende manieren, zoals via een plattegrond, een zij-aanzicht of via een doorsnede. Maar een bouwtekening schuin dak overkapping toont meer. Denk aan de afmetingen van alle onderdelen die in de overkapping voorkomen. Zo kun je aan de hand van de bouwtekening alle onderdelen gemakkelijk op de juiste maat maken. Dit is zonder een bouwtekening een stuk lastiger.
Koop je een kant-en-klaar overkapping, dan is een bouwtekening standaard bijgeleverd. Als je als klusser kiest voor een bouwtekening overkapping schuin dak, dan kies je voor zekerheid. Het gaat om de zekerheid dat het eindresultaat van de overkapping ook daadwerkelijk geslaagd is. Lang niet iedereen kan zomaar zonder bouwtekening een overkapping bouwen. Bovendien voorkomt een bouwtekening dat je lukraak bouwmaterialen koopt. Je zult dus nooit te weinig of teveel bouwmaterialen hebben.
Een officiële bouwtekening die volgens de richtlijnen is getekend, is verplicht als je een vergunning moet aanvragen voor je overkapping. Nu zal dit in de meeste gevallen niet nodig zijn, want tegenwoordig kunnen de meeste overkapping vergunningsvrij worden gebouwd. Als dit toch het geval is, dan is bouwtekening schuin dak zelf maken niet verstandig. Er zijn veel redenen om te kiezen voor een overkapping met schuin dak. Een schuin dak, oftewel een hellend dak, typeert namelijk de uitstraling van de overkapping. Van een schuin dak zijn namelijk ook weer verschillende types. Zo kun je met een schuin dak heel bewust kiezen voor een bepaald type overkapping.
Waarom kiezen voor een schuin dak?
Uiteraard voert een schuin dak regenwater en sneeuw veel beter af dan een plat dak. Hier heb je bij een schuin dak geen last van, het regenwater stroomt hier altijd vanaf. Voorwaarde is natuurlijk wel dat je een degelijk waterafvoer systeem hebt, anders krijg je nog steeds last van lekkage. Gebruik je dakpannen voor je schuine dak, dan ben je verzekerd van een lange levensduur en een stevig dak dat tegen alle weertypes bestand is. Met een schuin dak krijg je ook erg veel open ruimte onder de overkapping. Soms kun je hier bewust voor kiezen, zodat het niet te benauwd wordt onder de overkapping.
Er zijn bovendien verschillende types schuin dak: lessenaarsdak (schuin dak met één vlak), puntdak (zadeldak) en combinaties. Een plat dak is het eenvoudigst en goedkoopst, maar een lessenaarsdak biedt een mooie overgang langs een gevel of schuur. Een puntdak geeft een klassieke en ruimtelijke uitstraling maar is technisch uitdagender. De keuze hangt af van gewenste uitstraling, budget en de locatie van de overkapping.
Stappenplan in zeven hoofdfasen
- Bepaal het formaat en de positie: begin met het bepalen van de hoogte van de overkapping aan de gevelzijde en kies een hellingshoek van minimaal 5 graden (~10 cm daling per meter) voor goede afwatering. Bepaal eerst waar de lage zijde komt zodat de hoogte van de hoge zijde tegen de gevel klopt. Houd rekening met vrije doorloophoogte van circa 2,2-2,5 meter onder de ligger.
- Uitzetten van de constructie: markeer de positie van de steunpalen en boor gaten van minimaal 60 cm diep. Behandel de onderkant van de palen met bitumenverf of beits voor vochtbescherming. Plaats de palen precies onderling waterpas.
- Voorste langsligger plaatsen: nadat het beton uitgehard is vastzetten van de zijliggers aan de langsliggers met stevige beugels en schroeven van minimaal 4 mm doorsnede. Versterk verbindingen met lange schroeven zodat ze niet loskomen.
- Tussenliggers en torsiebescherming: monteer tussenliggers zodat regen en wind genoeg ondersteuning krijgen. Bevestig zijliggers aan zowel gevelzijde als voorkant met metalen beugels. Boor gaten in zijliggers en bevestig platen met schroeven en rubberen ringen om lekkage te voorkomen.
- Staanders en schoren plaatsen: zet staanders op de betonpoeren en zorg voor gelijke hoogte. Gebruik tijdelijke schoren om stabiliteit te waarborgen. Plaats schoren in 45 graden hoek ten opzichte van staander en hoofdligger voor extra stijfheid. Veranker elke staander aan de poer met een draadeind en zorg voor waterpas afstelling.
- Dakconstructie plaatsen: kies tussen plat, lessenaarsdak of puntdak en monteer de dakliggers en gordingen volgens de bouwtekening. Voor een schuine dakconstructie leg je de gordingen op de hoofdliggers zodat het water langs de dakrand wegstroomt. Voor dakbedekking kun je kiezen uit dakpannen, polycarbonaat of glas; polycarbonaat is licht en buigzaam, glas biedt lichtinval. Verbind de dakdelen met rekening houdend met uitzetting (bij kunststof altijd rekening houden met temperatuurschommelingen).
- Wanden en afwerking: als je wanden wilt, maak een frame tussen de staanders en bekleed dit met rabatdelen, houten panelen of glazen wanden. Denk aan isolatie en damprem als je de ruimte langer wilt gebruiken in koude periodes. Sluit het dak af met boeidelen en werk de randen af met een daktrim of zinken kraal. Zorg dat kabels voor verlichting en stopcontacten vooraf worden doorgetrokken als je dit wilt installeren.
- Onderhoud en kleur: onbehandeld douglas- of eikenhout vergrijst; behandel het hout met beits, houtolie of UV-werende middelen om de kleur te behouden. Bij douglas kun je kiezen voor een kleurbeits om de warme tinten te behouden. Onderhoud is minimaal nodig, vooral na zware weersomstandigheden.
Technische overwegingen en tips
- De maximale overspanning tussen staanders hangt af van de balkmaat, houtsoort, hart-op-hart afstand en dakgewicht. Voor douglas- overkappingen geldt vaak: bij een kleinere overspanning kun je met 6,3 x 15 cm balken beginnen; bij langere overspanningen wordt vaak 15 x 15 cm of zwaardere balken toegepast.
- Bij grote overkappingen of zwaardere daken laat je de overspanning berekenen door een constructeur voor extra zekerheid.
- Betonpoeren zijn aanbevolen als fundering, zeker bij houten constructies. Zorg voor waterpas liggende poeren en voldoende diepe gaten (minimaal 40 cm) met een ppm van 15 cm boven de grond zodat vocht niet opstijgt in de palen.
- Voor een plat dak is een mastiekschroot langs de randen handig om een geleidelijke overgang te creëren naar de boeidelen. Bij schuine daken moeten de dakranden ook correct zijn afgeschot.
Kant-en-klare bouwtekeningen en bouwpakketten
Een bouwtekening schuin dak overkapping toont meer dan alleen een beeld van het uiterlijk. Het bevat afmetingen van alle onderdelen zodat je alle elementen op maat kunt maken. Als je kiest voor een kant-en-klaar bouwtekening, krijg je een stappenplan met tekeningen en materialenlijst. Een bouwtekening op schaal is in de meeste gevallen niet noodzakelijk omdat vergunningsvrije bouw mogelijk is, maar bij vergunningplicht kan professionele bouwtekening handig en soms verplicht zijn. Een bouwtekening die volgens de richtlijnen is getekend, is verplicht bij het aanvragen van een bouwvergunning. Mocht het zo zijn dat je een vergunning moet aanvragen, laat deze tekening dan door een expert maken.
Een bouwtekening overkapping schuin dak zit vaak standaard bij een bouwpakket inbegrepen. De materialen zijn in de fabriek op maat gemaakt zodat je alles volgens de tekening in elkaar zet. Een bouwtekening kan ook 3D zijn als je professioneel wilt werken; dit vereist speciale software en soms gratis proefperiodes. Een bouwpakket bevat duidelijke tekeningen die stap voor stap gevolgd kunnen worden, en de houtafmetingen zijn al op maat gezaagd en voorbewerkt.
Praktische toepassingen en materialen
Voor een basic kunststof overkapping gebruiken we bijvoorbeeld polycarbonaat platen voor het dak; dit materiaal is oersterk en onderhoudsarm. Polycarbonaat heeft een geringe metalen inhoud en is minder zwaar dan glas, maar kan wel geluid opleveren bij regen en hagel; houd rekening met de dikte afhankelijk van de grootte. Dakoplevering en waterafvoer zijn cruciaal voor een lange levensduur van het dak. Dakbedekking kan bestaan uit EPDM, glas of kunststof; EPDM is de meest duurzame oplossing voor platte daken en blijft flexibel gedurende vele jaren.
Bij spanning en uitzetting van kunststofdaken is het cruciaal om rekening te houden met de temperatuur. Gebruik geschikte profielen voor glas of polycarbonaat en houd rekening met uitzetting. De voorkeur voor dakbedekking hangt af van budget, esthetiek en gewenste lichtinval. Voor een schuin dak met raampartijen kun je ook glazen wandmodules gebruiken die veiligheidsglas bevatten en zorgen voor natuurlijk licht met minder windlast.
Een overzichtelijke opruiming van gereedschappen en materialen is nuttig: houten palen (12x12 cm of 15x15 cm) als staanders, hoofdliggers (vaak 150x150 mm), en gordingbalken (die ondersteunt de dakbedekking). De schoren geven extra stabiliteit tegen wind en zijn vaak 100x100 mm. De exacte afmetingen hangen af van de overspanning en het type dak. Voor een moderne, strakke look kun je zwart hout overwegen.
De meest gemaakte fouten bij het maken van een overkapping!
Voordelen van een schuin dak overkapping
- Betere waterafvoer en minder kans op lekkage bij sneeuw- en regenval.
- Ruimere open ruimte onder het dak wat biedt voor een aangename buitenruimte.
- Meer variatiemogelijkheden in uitstraling: klassiek, romantisch of hedendaags.
Veelgestelde vragen en aandachtspunten
- Is een vergunning altijd nodig? Nee, vaak vergunningsvrij afhankelijk van hoogte, oppervlakte en locatie. Controleer altijd bij de gemeente of Omgevingsloket.
- Moet ik een officiële bouwtekening gebruiken voor een vergunningaanvraag? Ja, als een vergunning vereist is, kan een officiële bouwtekening verplicht zijn.
- Kun je een bouwtekening zelf maken? Ja, dit kan op papier of digitaal; een 3D-tekening is mogelijk met speciale software.