Heb je een tuin aan het water of ga je binnenkort wonen aan het water? Wil je je tuin opnieuw inrichten of compleet renoveren? In de meeste gevallen willen de woningbezitters met een tuin aan het water dat hun tuin in verbinding staat met het water. Juist daarom is het lastig om zo’n tuin te ontwerpen, omdat je rekening moet houden met verschillende factoren zoals hoogteverschillen. Tuinen aan het water zijn natuurlijk erg populair bij de burger. Het is extra belangrijk om ervoor te zorgen dat deze tuinen goed afgeschermd zijn van het aangrenzende water. Wat je natuurlijk wilt voorkomen is een te hoog waterpeil in jouw tuin.
Een geschikte oplossing hiervoor is om een walbeschoeiing aan te leggen. Het wordt ook wel een damwand genoemd en zorgt ervoor dat de grond in jouw tuin niet wegzakt. Een damwand zorgt voor extra stevigheid, waardoor je optimaal gebruik kunt maken van jouw tuin aan het water. Bij een tuin aan het water wordt vaak gekozen voor het aanleggen van een steiger. Een steiger is een terras op en aan het water. Deze steiger wordt vaak gemaakt van vlonderplanken, maar tegenwoordig is composiet ook erg populair. Een composiet vlonderplank is gemaakt van hardhout en kunststof.
Een steiger indien verankerd aan de wal en/of dragend op de grond, hebben een vergunning nodig. Om het hoogteverschil te overbruggen naar het water of jouw steiger is het in veel gevallen handig om een tuintrap te implementeren. Traptreden zijn in verschillende maten, vormen en kleuren te krijgen. Een traptrede van beton brengt veel voordelen met zich mee. Om te profiteren van het prachtige uitzicht wordt vaak gekozen voor een terras aan het water. De terrasmogelijkheden zijn enorm. Ten eerste zijn er veel verschillende materialen. Je kunt kiezen tussen keramische tegels, betontegels of bijvoorbeeld een vlonderterras.
Bij de aanleg van het terras moet rekening worden gehouden met de ligging van de tuin. Dit heeft vooral te maken met de lichtinval. Zo heeft de tuin op het noorden een heel andere lichtinval dan een tuin op het zuiden, oosten of westen. Ben jij benieuwd geworden hoe de aanleg van een tuin aan het water precies in zijn werk gaat? Kom gerust eens langs in onze showtuin voor advies en inspiratie. Je kunt producten bekijken van al onze merken. Een tuin aan het water is voor veel mensen een droom. Het uitzicht, het open gevoel en de rust maken zo’n tuin bijzonder. Tegelijk brengt een tuin aan het water vaak ook uitdagingen met zich mee. De oever ligt meestal lager dan de rest van de tuin en hoogteverschillen zijn daardoor heel normaal.
In plaats van het hoogteverschil te zien als een probleem, kun je het gebruiken om je tuin interessanter te maken. Door te werken met verschillende niveaus ontstaat er structuur in de tuin. Zo kun je bijvoorbeeld een hoger terras bij het huis maken en een lager gelegen vlonder aan het water. Een veelgebruikte oplossing is het aanleggen van een terras bij de woning en een vlonder dichter bij het water. Vooral in tuinen met zachte grond is een goede fundering belangrijk. Als je met verschillende niveaus werkt, zijn goede overgangen belangrijk. Houten trappen of brede treden zorgen ervoor dat je makkelijk van het ene deel van de tuin naar het andere loopt.
Bij een tuin aan het water speelt ook de oever een belangrijke rol. Zonder bescherming kan de grond langzaam wegspoelen. Beschoeiing of een damwand zorgt ervoor dat de oever stevig blijft en dat de tuin zijn vorm behoudt. Een tuin aan het water biedt veel mogelijkheden om iets bijzonders te maken. Door te werken met verschillende niveaus, terrassen, vlonders en trappen krijgt de tuin meer diepte en karakter.
Een terras in de tuin aanleggen begint niet bij de eerste tegel, maar bij de keuzes die je vooraf maakt. De plek, maat, ondergrond en afwatering bepalen of je straks een fijne zitplek hebt of na de eerste winter alweer losse tegels en plassen ziet. Met een rustig plan en een stevige opbouw kun je veel werk prima zelf doen.
Wat je vooraf moet regelen
Een terras moet passen bij hoe je de tuin gebruikt. Wil je er vooral eten, loungen, spelen met kinderen of juist rustig in de ochtendzon zitten? Door dat vooraf helder te maken, voorkom je dat het terras later net te klein, te warm of onhandig bereikbaar blijkt.
- Bepaal de plek en de vorm van het terras: Een terras direct aan huis is praktisch als je vaak buiten eet of snel vanuit de keuken naar buiten wilt lopen. Een terras verderop in de tuin voelt vaak rustiger en kan meer privacy geven, zeker als je daar avondzon hebt.
- Kijk op verschillende momenten van de dag naar zon, schaduw en wind. Halfschaduw is voor dagelijks gebruik vaak prettiger.
- Een rechthoekig terras is het makkelijkst uit te zetten en strak te leggen. Een ronde of organische vorm kan mooi zijn, maar geeft meer snijwerk.
- Houd rekening met bestaande bomen, borders, deuren, schuttingen en looproutes.
Kies een formaat dat past bij je tuin
Een terras moet groot genoeg zijn voor meubels én beweging eromheen. Alleen de afmeting van de tafel opmeten is dus niet genoeg. Stoelen moeten naar achteren kunnen en je wilt nog langs de tafel kunnen lopen zonder door de border te stappen. Zet het formaat eerst uit met touw, paaltjes of een tuinslang. Buiten zie je meteen of het terras logisch voelt in verhouding tot het gras, de planten en de rest van de tuin. Reken bij een eettafel extra ruimte rondom de stoelen. Laat genoeg groen over, zodat de tuin niet één groot stenen vlak wordt. Maak het terras niet groter dan nodig; dat scheelt materiaal, werk en onderhoud.
Houd rekening met afwatering en loopruimte
Regenwater moet van het terras af kunnen lopen. Meestal maak je een lichte afloop van de woning af, richting tuin, grindstrook of een andere plek waar water kan wegzakken. Een verschil van ongeveer 1 tot 2 centimeter per meter is vaak voldoende. Denk ook aan de routes door de tuin. De weg naar de schuur, poort, container of het gazon moet vrij blijven. Een terras dat precies op een drukke looplijn ligt, voelt al snel rommelig of krap. Laat water nooit bewust richting gevel of dorpel lopen. Neem opsluitbanden of randafwerking meteen mee in de maatvoering. Controleer of deuren, poorten en tuinmeubels genoeg ruimte houden.
Hoe je de ondergrond goed voorbereidt
De ondergrond bepaalt voor een groot deel hoe lang het terras strak blijft liggen. Een mooie tegel op een slappe basis gaat alsnog bewegen, zakken of scheef liggen. Neem dit deel dus serieus, ook al zie je er later weinig van terug. Graaf de bodem uit tot de juiste diepte. Zet het terras eerst strak uit met paaltjes en koord. Daarna graaf je de grond uit tot de diepte die nodig is voor de fundering, het zandbed en de dikte van de bestrating. Voor veel terrassen kom je uit op ongeveer 20 tot 30 centimeter onder het uiteindelijke terrasniveau.
Breng een stevige fundering aan: op de uitgegraven bodem komt meestal een laag menggranulaat of gebroken puin. Dat geeft draagkracht en laat water beter wegzakken dan een dikke laag los zand. Breng de fundering liever in lagen aan dan in één dikke laag. Tril elke laag goed aan met een trilplaat. Een fundering die er vlak uitziet, is niet automatisch stevig genoeg.
Welke materialen goed passen voor een terras
Het materiaal bepaalt de uitstraling, prijs, levensduur en hoeveelheid onderhoud. Kies dus niet alleen op kleur. Denk ook aan hoe intensief je het terras gebruikt, hoeveel tijd je aan schoonmaken wilt besteden en hoe strak het eindresultaat moet worden.
- Betontegels: sterk en betaalbaar; praktisch voor gezinnen; gemakkelijk te vervangen; minder onderhoudsvriendelijk met vocht en aanslag.
- Keramische tegels: strak, onderhoudsvriendelijk, maar vereisen nauwkeurige aanleg en stabiele ondergrond.
- Klinkers: duurzaam en flexibel in patroon; meer legwerk, vaak hogere kosten.
De kosten van een terras hangen af van grondwerk, fundering, transport, gereedschap, randafwerking en hulp. Een goedkoop materiaal kan duur uitpakken als de ondergrond veel extra werk vraagt. Ook formaat en ondergrond tellen mee; grotere tegels zijn vaak duurder en lastiger te verwerken. Vergeet ook de kosten voor afvoer en levering niet.
Zelf aanleggen kan flink besparen
Zelf werken kan veel schelen in arbeidskosten, vooral bij een recht terras met eenvoudige bestrating. Huur wel het juiste gereedschap en plan genoeg tijd in, want grondwerk is zwaar. Bij lastige bodem of duur materiaal kan vakhulp verstandig zijn. Een goede voorbereiding voorkomt dure herstelklussen.
Waterafvoer en groen in de tuin
Sierbestrating drukt een belangrijke stempel op de uitstraling van jouw tuin. Regenwater moet de mogelijkheid hebben om weg te lopen. Gebruik waterdoorlatende materialen zoals grastegels of open structuren met grind of houtsnippers. Een terrastype langs water kan extra rekening vragen met fundering en paalfundering, zeker bij gedeeltelijk waterliggende terrassen. Voor waterterrassen en oeverterrassen kan een paalfundering noodzakelijk zijn.
Bekijk hieronder hoe een terras met waterdoorlatend ontwerp kan bijdragen aan een duurzame tuin. Waterbaas Ton in hartje Eindhoven heeft een terras aangelegd waarin water vast kan houden door grind onder het terras en brede stroken tussen de tegels. Dit model laat zien hoe grondwater kan infiltreren en regenwater minder kans heeft op plassen.
Schutting en vlonders langs het water
Tuinman Marcus kan schuttingen en vlonders op maat aanleggen, zodat het geheel past bij de rest van de tuin. Een schutting biedt privacy en bepaalt de uitstraling van de tuin. Een vlonder langs het water geeft een natuurlijke en sfeervolle connectie met het water. Vlonders zijn veelzijdig toepasbaar: als loopbrug, onder een veranda of rondom zwembaden en jacuzzi’s. Een vlonder kan ook worden toegepast als hoogteverschillen corrigerende oplossing zonder attributen te verbergen.
Bij een waterterras ligt de fundering extra kritisch. De waterbodem, samenstelling van zand en klei, bepaalt het soort fundering. Een prachtige en robuuste terrasconstructie vraagt om aandacht voor de details: water, grond en constructie samenhangend plannen.
Welke vergunningen en advies nodig
Een terrasdirect aan het water of gedeeltelijk in het water vergt vaak vergunningen van de gemeente en/of het waterschap. Het is verstandig om tijdig advies in te winnen over de mogelijkheden, materialen, constructie en benodigde vergunningen voor jouw terras aan het water.
Wij adviseren je graag over de mogelijkheden, materialen, constructie en benodigde vergunningen voor jouw terras aan het water. Tuinman Marcus kan je ontwerp maken en vlonders en schuttingen op maat plaatsen, passend bij jouw tuin en wensen.
Terras aanleggen met terrastegels - Bekijk de video! | Praxis
Samenvatting van essentiële overwegingen
- Bescherming van de oever: beschoeiing of damwand om verzakking en wateroverlast te voorkomen.
- Hoogteverschillen: gebruik niveaus en overgangen met terrassen, vlonders en trapvelden.
- Materiaalkeuze: steen, keramiek, of vlonder; afmetingen, onderhoud en prijs.
- Afwatering: juiste helling en waterafvoer via goten of infiltratieput.
- Fundering: lagen zoals menggranulaat en zand, goed verdichten voor stabiliteit.
- Vergunningen: controleer wat er nodig is voor waterkanten en terrassen op of aan het water.