Een thermostaatkraan is een geavanceerde kraan die automatisch de ingestelde watertemperatuur bereikt en behoudt. Dit zorgt voor een comfortabele ervaring, waarbij de gewenste temperatuur met één beweging wordt verkregen. Gedurende gebruik is het mogelijk om de temperatuur naar wens bij te stellen, zowel hoger als lager.
De thermostaatkraan, ook wel bekend als thermostaatmengkraan, is voorzien van een thermostaat die automatisch één van de twee watertoevoeren regelt. Meestal betreft dit de koude toevoer, afhankelijk van de stand van de warme toevoer die handmatig wordt ingesteld. Het doel is om de watertemperatuur constant te houden op de ingestelde waarde. In vergelijking met een traditionele mengkraan is het instellen van de temperatuur hierdoor aanzienlijk eenvoudiger.
Om verbranding door te heet water te voorkomen, is de maximumtemperatuur van het water bij deze kranen doorgaans begrensd op 50°C. Vaak is er tevens een blokkering aanwezig bij een maximumtemperatuur van 38°C. Om heter water te verkrijgen, dient deze blokkering tijdelijk opgeheven te worden. Zodra de temperatuur weer lager wordt ingesteld, wordt de blokkering opnieuw geactiveerd.
Een thermostaatkraan biedt dus aanzienlijke voordelen op het gebied van gebruiksgemak en functionaliteit. Deze voordelen stimuleren veel mensen om een thermostaatkraan aan te schaffen voor hun woning.
Voordelen van een Thermostaatkraan
De voordelen van het installeren van een thermostaatkraan zijn divers en maken het een aantrekkelijke keuze voor veel huishoudens:
- Veiligheid: Dankzij de temperatuurbegrenzing is het risico op verbranding door te heet water aanzienlijk verminderd. De temperatuur zal nooit boven een vooraf ingestelde limiet uitkomen, wat zorgt voor een veilige douche-ervaring.
- Energiebesparing: Een thermostaatkraan voorkomt het onnodig produceren van een overschot aan warm water dat verloren gaat bij het uitzetten van de kraan. Dit maakt het product inherent energiebesparend.
- Tijdsbesparing: In tegenstelling tot traditionele kranen, waar het vinden van de juiste watertemperatuur tijdrovend kan zijn, is dit met een thermostaatkraan verleden tijd. De gewenste temperatuur wordt snel bereikt.
- Comfort: Het belangrijkste voordeel is wellicht het comfort. Met een simpele draai is de juiste temperatuur ingesteld, zonder langdurig te hoeven experimenteren met twee aparte knoppen.

Verschil tussen Thermostaatkraan en Thermostaatknop
De term 'thermostaatkraan' wordt soms verward met de thermostaatknop die op een verwarming kan worden gemonteerd. Hoewel beide termen een vorm van temperatuurregeling aanduiden, is er een belangrijk verschil:
- Thermostaatkraan (douche/bad): Regelt de watertemperatuur voor douchen en baden.
- Thermostaatknop (radiator): Regelt de warmteafgifte van een individuele radiator.
Een thermostaatknop op een radiator, ook wel radiatorkraan genoemd, is bedoeld om de temperatuur in een ruimte te regelen. Deze knop herken je aan de cijfers (meestal 1 tot 5) die verschillende temperatuurstanden aangeven. Hogere cijfers betekenen een langere openingstijd van de kraan, waardoor er meer warm water door de radiator stroomt. De thermostaatknop is gevoelig voor de omgevingstemperatuur; wanneer de ruimte warmer wordt, knijpt het thermostatische element de kraan dicht. Stand 3 kan bijvoorbeeld overeenkomen met ongeveer 20°C, maar dit kan variëren per ruimte.
Een radiatorkraan daarentegen, regelt de temperatuur niet direct. Door aan de knop te draaien, verander je de grootte van de opening waar het verwarmingswater doorheen stroomt, waardoor meer of minder water de radiator kan bereiken. Er is geen automatische aanpassing op basis van de kamertemperatuur.
De thermostaatknop is een upgrade ten opzichte van een radiatorkraan, omdat deze de temperaturen in verschillende ruimtes afzonderlijk kan instellen. De standen op een thermostaatknop geven een globale temperatuurinstelling aan en passen de warmtetoevoer automatisch aan om een bepaalde ruimtetemperatuur te benaderen.
Soorten Thermostaatkranen
Thermostaathouders zijn verkrijgbaar in diverse uitvoeringen om aan verschillende installatiebehoeften en esthetische voorkeuren te voldoen:
- Opbouwvarianten: Deze kranen worden direct op de muur gemonteerd. Er zijn specifieke opbouw thermostaatkranen voor douches met een directe aansluiting voor een doucheslang.
- Badthermostaatkranen: Speciaal ontworpen voor baden, vaak met een geïntegreerde baduitloop.
- Combinatiekranen: Sommige modellen combineren een aansluiting voor een doucheslang met een baduitloop.
- Inbouw thermostaatkranen: Deze kranen worden in de muur ingebouwd, wat zorgt voor een strakke en minimalistische uitstraling. Er is een uitgebreid assortiment van inbouwmodellen beschikbaar.
Maatvoering en Installatie
Bij het vervangen van een thermostaatkraan is de hartafstand van cruciaal belang. Dit is de afstand tussen het midden van de warmwateraansluiting en het midden van de koudwateraansluiting aan de muurzijde. De meest voorkomende hartafstand voor moderne thermostaatkranen is 15 cm. Echter, in oudere woningen kan een hartafstand van 12 cm standaard zijn.
Indien de bestaande aansluitingen een hartafstand van 12 cm hebben en een nieuwe kraan met 15 cm hartafstand gewenst is, kunnen S-koppelingen worden gebruikt om dit verschil te overbruggen. Deze koppelingen maken het mogelijk om de kraan correct te monteren.
Installatieproces (Algemene Stappen)
- Voorbereiding: Sluit de hoofdkraan van de waterleiding en eventuele boilerkranen af. Leg handdoeken ter bescherming van de badkuip, douchebak of tegelvloer.
- Demonteren oude kraan: Schroef de oude waterkranen gelijkmatig los.
- Installeren S-koppelingen (indien nodig): Plaats de nieuwe S-koppelingen losjes op de leidingen. Schroef de nieuwe kraan erop om de positie te bepalen. Zorg dat alles waterpas hangt. Markeer de exacte positie met een viltstift. Schroef de koppelingen en de kraan weer los.
- Afdichten: Wind afdichtingsdraad (tien slagen met de klok mee) om de uiteinden van de koppelingen die de muur ingaan en smeer er afdichtingspasta overheen.
- Bevestigen S-koppelingen: Bevestig de S-koppelingen tot ze op de gemarkeerde posities zitten. Controleer of ze even diep zitten en de juiste hartafstand is aangehouden.
- Voorbereiden leidingen: Spoel de leidingen door door de hoofdkraan kort open te draaien. Dit verwijdert vuil dat losgekomen is bij het demonteren van de oude kraan en voorkomt schade aan de keramische schijven van de nieuwe kraan.
- Monteren nieuwe kraan: Zorg dat de o-ringen goed in de moeren zitten. Schroef de kraan vast door de linker- en rechtermoer om en om een slag te draaien.
- Afdichten en afwerking: Controleer op lekkages bij de koppelingen. Spuit sanitairkit in de opening langs de leidingen die uit de muur komen. Schroef de rozetten over de S-koppelingen.
- Plaatsen fiberringen en vuilzeefjes: Plaats de meegeleverde fiberringen en vuilzeefjes in de doorvoerbuisjes van de nieuwe thermostaatkraan.
- Controle en afstelling temperatuur: Controleer de temperatuur van het uitstromende water. Indien nodig, verwijder het afdekkapje van de temperatuurgreep en stel de regelmoer af tot de gewenste temperatuur (vaak 38°C als veiligheidsinstelling).

Esthetische Opties
Naast functionaliteit biedt de markt een breed scala aan thermostaatkranen die passen bij diverse interieurstijlen:
- Klassiek: Uitgevoerd in chroom voor een tijdloze uitstraling.
- Luxe/Hotel-chic: Opties in goud en koper.
- Industrieel/Stoer: Verkrijgbaar in metal look, RVS of zwart, wat een echte blikvanger kan zijn in een industriële badkamer.
Qua vormgeving zijn er eveneens diverse keuzes, van elegante ronde vormen tot strakkere, vierkante ontwerpen.
Belangrijke Overwegingen bij Aanschaf en Installatie
- CW-waarde: Voor een regendouche of douchekolom is een minimale CW-waarde van CW4 vereist van de warmwaterketel.
- Waterbesparende douchekop: Deze laten maximaal 7,2 liter per minuut door.
- Thermostaatknop types: Bij het vervangen van een thermostaatknop op een radiator is het belangrijk om te weten welk type afsluiter aanwezig is. Standaard zijn dit M30-varianten, maar er zijn ook 28mm-aansluitingen of kliksystemen. Adapters worden vaak meegeleverd met slimme thermostaatknoppen voor compatibiliteit.
- Drukgecompenseerde kranen: Indien mogelijk, kies voor drukgecompenseerde kranen voor een stabielere temperatuurregeling.
- Prijsklassen: Thermostatische bad- of douchemengkranen variëren doorgaans in prijs tussen de €50 en €200.
Zelf een thermostaat in de badkamer monteren - Woonwebsite.nl
tags: #thermostaatkraan #welke #maat