Wat betekent een oud product afvoeren en hoe moet dit op een verantwoorde manier

Gevaarlijk afval kan een gevaar vormen voor de gezondheid en het milieu.

De verwerking van al het gevaarlijk afval is erop gericht om de verontreiniging eruit te halen en het zo te bewerken dat de er in aanwezige waardevolle metalen en vluchtige stoffen opnieuw kunnen worden gebruikt.

Iedere soort wordt op een andere manier en op andere locaties verwerkt.

Ze worden eerst allemaal op type gesorteerd, dat gaat machinaal of met de hand.

De ene gevaarlijke stof wordt vervolgens intens gereinigd (bv. afgewerkte olie), de andere extreem verhit (bv. asbest) en weer een andere wordt omgesmolten (batterijen).

De basis olie die overblijft na reiniging van afgewerkte olie wordt ingezet in de smeermiddelenindustrie, maar ook in diverse brandstoffen.

Een klein deel van de ingezamelde verf kan direct hergebruikt worden als gerecyclede verf.

Na het verhitten van asbest op 1000 graden kan het veilig worden vermalen en ingezet als bouwstof in de kalk-, asfalt-, cementindustrie.

Het kwik uit verwerkte TL-buizen en spaarlampen is zuiver genoeg om opnieuw in de chemische industrie te gebruiken.

De metalen die uit accu's en batterijen worden herwonnen, worden hergebruikt in alle mogelijke producten.

Van het zink worden bijvoorbeeld dakgoten gemaakt en van het staal spijkers en staaldraad.

Cadmium komt weer terug in nieuwe batterijen.

Bouwafval en sloopafval kan uit allerlei materialen bestaan: hout, kunststof, steen, keramiek (dakpannen, bakstenen), beton, zand, metaal en chemisch afval.

Door dit afval goed gescheiden in te leveren maak je recycling mogelijk.

Afval voorkomen is nog beter: als bouwafval weer bouwmateriaal wordt scheelt het afval en grondstoffen.

Sloop dus zorgvuldig en gun geschikte materialen een tweede leven.

Je kunt bouwmaterialen tweedehands kopen en verkopen.

Sommige materialen zijn gevaarlijk of vervuilend en moet je apart inleveren.

Tips voor je bouwafval

Ga voorzichtig te werk en voorkom dat bruikbare materialen kapotgaan tijdens het slopen.

Let op de maat en kwaliteit.

Wat je niet direct zelf kunt hergebruiken kun je bewaren, weggeven of tweedehands verkopen.

Voor bewaren heb je wel voldoende ruimte nodig, zodat materialen je niet in de weg staan.

Meestal is hergebruik goed voor het milieu omdat daardoor minder afval ontstaat en minder nieuwe materialen geproduceerd hoeven te worden.

De milieuwinst gaat verloren als je iets snel weer moet vervangen omdat de kwaliteit niet goed is.

Let ook op energiegebruik: hergebruik geen deuren, kozijnen en ramen met glas dat minder goed isoleert.

Je kunt nog wel het glas vervangen door isolatieglas.

Sommige oude elektrische apparaten, lampen en gastoestellen kun je beter vervangen door energiezuinige producten.

Illustratieve kaart van afvalstromen en verwerkingslocaties

Waar laat je bouwafval en puin?

Als je bruikbare materialen eruit hebt gehaald blijft puin en bouwafval over.

Leg dit bij het klussen en slopen zoveel mogelijk apart per type materiaal.

Goed gescheiden materiaal heeft bij de milieustraat of puinverwerker de grootste kans om gerecycled te worden tot nieuwe grondstof.

Infografiek: 24 afvalstromen en volgorde van verwerking

Milieustraat (stort) of puinverwerker

Lever je bouw- en sloopafval (en grofvuil) op de juiste manier in in de bakken op de milieustraat of bij de puinverwerker.

In sommige plaatsen bestaan handige services zoals gratis bakfietsen en boedelbakken.

Pas op dat je de auto of aanhanger niet te zwaar belast, het gewicht van bouwafval loopt snel op.

Foto: container voor bouwafval en milieustraat

Grotere hoeveelheden

Je kunt afvalzakken of puinzakken kopen bij de doe-het-zelfzaak en voor hoeveelheden tot 1,3 m3 kun je een bigbag of bulky bestellen en laten ophalen.

Heb je heel veel puin en sloopafval, dan kun je beter een container huren.

Soms mag je verschillende materialen gemengd aanbieden, omdat ze achteraf nog gescheiden worden. Vraag hiernaar bij de gemeente of de doe-het-zelfwinkel, of check de informatie bij het containerbedrijf.

Diagram: scheiding van afvalstromen bij containerverwerking

Bouwafval inleveren voor recycling

Om te zorgen dat je sloopafval nog een nieuw leven krijgt kun je onbruikbare materialen het beste goed gescheiden inleveren voor recycling.

Dan maak je de kans groter dat er uit je sloopafval nieuwe grondstoffen worden gehaald.

  • Elektrische apparaten (accu)
  • Hout (let op of het A-, B- of C-hout is)
  • Geïmpregneerde schuttingen
  • Grond
  • Grof tuinafval
  • Vlakglas
  • Textiel
  • Papier/karton
  • Matrassen (droog)
  • Gips (gipsplaten en stuc of pleistermateriaal)
  • Schoon puin
  • EPS (piepschuim)
Checklist: welke materialen kunnen reutiliseerd worden

Voorzichtig omgaan met asbest

Als je in of rond de woning gaat slopen, kunnen er asbestvezels vrijkomen. Dat is zeer schadelijk voor jouw gezondheid en die van je omgeving.

Asbest moet je daarom voorzichtig verwijderen waarna het apart verwerkt wordt.

Het zit soms ook in oud vloerzeil. Omdat het niet verbrand kan worden, wordt asbest zorgvuldig in plastic verpakt en naar speciale stortplaatsen gebracht.

Als je asbestafval hebt of asbestplaten wilt gaan verwijderen, moet je dat van tevoren melden bij je gemeente.

Je gemeente laat weten of je het asbest zelf mag verwijderen of dat je het door een bedrijf moet laten doen.

Op Asbest verwijderen lees je meer over de melding en het verwijderen.

Visualisatie: hoe asbest veilig te verwijderen

Goed gescheiden afval is makkelijker te recyclen dan afval dat niet wordt gescheiden.

Ongeveer 60% van al het huishoudelijk afval wordt nu gescheiden. De overheid wil dit verhogen naar 75%.

Doelen en resultaten afval scheiden

Het doel was om in 2020 75% afvalscheiding en 100 kilo restafval per inwoner te bereiken. Dit is niet gehaald.

In de periode 2015 - 2022 daalde de hoeveelheid restafval van 240 kg naar 163 kg per inwoner per jaar.

Gemeenten bereiken hun doelstellingen steeds meer.

Maar door de enorme toename in huishoudelijk afval en het niet goed scheiden van dit afval, is het afval vaak vervuild.

Restafval nog beter scheiden door inwoners nog beter voor te lichten.

Tweederde van al het huishoudelijk restafval bestaat namelijk uit waardevol, recyclebaar materiaal.

Deze plannen staan in het Uitvoeringsprogramma Huishoudelijk Afval. De Rijksoverheid werkt binnen dit programma samen met gemeenten en publieke afvalinzamelaars.

Afval is grondstof

Het moet vanzelfsprekend worden voor mensen om op een goede en duurzame manier met afval om te gaan. Afval is namelijk een grondstof die opnieuw gebruikt kan worden.

Daarnaast is goed gescheiden afval beter te recyclen. Daarom is het belangrijk dat mensen afval in de daarvoor bestemde afvalbak doen.

Papier dat in aanraking is gekomen met groene-, fruit- en tuinafval kan namelijk niet meer gerecycled worden. Terwijl van droog papier uit de papierbak nieuwe kranten kunnen worden gemaakt.

Afvalinzameling door gemeenten

De gemeente moet uw huishoudelijk afval inzamelen. Dat staat in de Wet milieubeheer. Elke gemeente mag zelf bepalen hoe zij dit doet.

Zo kunnen gemeenten het huis-aan-huis ophalen. Gemeenten moeten ook een grotere verzamelplaats hebben, waar mensen hun afval naar toe kunnen brengen. Dat zijn de afvalbrengstations of milieustations.

Elk huishouden betaalt voor de inzameling en verwerking van afval. Dit gebeurt via gemeentelijke afvalstoffenheffing.

Afval is een ruim begrip. Wat voor de één een afvalstof of bijproduct is, kan voor de ander een waardevolle grondstof zijn. In onze agrarisch-juridische praktijk zien we regelmatig discussies over hergebruik, met name van organische materialen zoals grasmaaisel of riet. Daarbij komt de vraag steeds terug: gaat het om afval, een bijproduct, einde-afvalstatus of voortgezet gebruik?

In sommige gevallen is er geen twijfel: bepaalde stoffen staan op de Europese lijst en zijn altijd afval. Voorbeelden zijn DDT, asbest en andere kankerverwekkende stoffen. Lastiger wordt het wanneer de vraag speelt of u zich vrijwillig ontdoet van een stof, of dit van plan bent.

Infographic: 24 afvalstromen volgens EU-normen

Wanneer is sprake van een afvalstof?

De Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State benadrukt dat dit altijd afhangt van de omstandigheden. Daarbij zijn vooral uw intentie en het nut dat u nog ziet in de stof bepalend.

Het materiaal kan vervolgens een bijproduct zijn, dienen voor voortgezet gebruik of de status einde-afvalstof krijgen. Het onderscheid hiertussen is genuanceerd, maar niet zonder betekenis.

Neem bijvoorbeeld een veehouder die dagelijks onverkocht brood ophaalt bij de bakker. De veehouder gebruikt het brood als veevoer. Is dit een bijproduct, is er sprake van voortgezet gebruik of einde-afvalstatus?

Bij een productieproces komen vaak stoffen vrij die niet het primaire doel van de productie zijn. Verder gebruik is rechtmatig.

Bij het maaien van bermen (het productieproces) ontstaat bermgras (het residu).

Sommige stoffen kunnen hun status van afvalstof verliezen doordat ze een bewerking of handeling ondergaan die de stof opnieuw bruikbaar maakt. Deze bewerking of handeling zijn nuttige toepassingen.

Daar komt bij dat de begrippen ‘behandeling van recycling’ of ‘andere nuttige toepassing’ heel ruim worden opgevat.

Een persoon ziet in een grofvuilcontainer mooie houten platen liggen, die hij handig kan gebruiken voor zijn eigen bouwprojectje. Op het moment dat degene de platen aantreft in de container is het een afvalstof, omdat de oorspronkelijke houder zich hiervan heeft ontdaan.

Als de nieuwe houder de platen meeneemt, hebben de platen de einde-afvalstatus bereikt.

Soms is een materiaal geen ‘bijproduct’ en is er nog geen ‘einde-afvalstatus’. In dat geval kan sprake zijn van voortgezet gebruik.

Het onderscheid tussen afval en voortgezet gebruik zit in de intentie van de oorspronkelijke houder.

Als iemand het materiaal afstaat, omdat hij er echt vanaf wil, is sneller sprake van een afvalstof. Ook komt voortgezet gebruik voor als materialen voor een ander doel worden ingezet dan waarvoor ze oorspronkelijk bedoeld waren (ander gebruik).

Als een veehouder bij een bakker oud brood ophaalt en dat gebruikt als veevoer, kan sprake zijn van voortgezet gebruik. Het oorspronkelijke doel verandert, maar het materiaal krijgt wel direct een nuttige toepassing, zonder dat hier bewerkingshandelingen aan vooraf zijn gegaan.

De Afdeling oordeelde in de huiskamerinzameling-uitspraak dat kleding die bij inname direct wordt gecontroleerd en waarbij alleen herdraagbare kleding wordt geaccepteerd, geen afvalstof is.

Bij discussies over afvalstoffen ligt de bewijslast in de praktijk vaak bij degene die stelt dat er géén sprake is van afval.

Binnen onze praktijk in het agrarisch en omgevingsrecht hebben wij regelmatig te maken met vragen over afval, handhaving van een (vermeende) illegale afvalstort.

Heeft u een vraag? STORL (Stichting Opruiming Restanten en Lege verpakkingen) is een stichting die zich bezig houdt met de opruiming van verpakkingen en restanten van gewasbeschermingsmiddelen en gewasverzorgingsproducten. Hun missie is het organiseren en uitvoeren van een duurzaam en kosten efficiënt inzamelsysteem voor lege verpakkingen en restanten in de land- en tuinbouw in Nederland.

Logo STORL en inzamelingssysteem

Lege gespoelde cans binnen de gewasbescherming en gewasverzorging worden nu via bedrijfsafval afgevoerd en verbrand. Deze manier van afvoeren gaat veranderen.

Stichting STORL introduceerde in 2023 in samenwerking met fabrikanten, distributeurs, loonwerkers en telers een nieuw inzamelsysteem voor leeg gespoelde verpakkingen van gewasbeschermingsmiddelen en gewasverzorgingsproducten. Op deze pagina lichten we toe op welke wijze je hieraan kunt bijdragen.

In 2023 zijn voor het eerst lege cans van gewasbeschermingsproducten ingeleverd en opgehaald via STORL. Vanaf ingang van 2024 kunnen tijdens de speciale ophaalrondes ook oude en resterende gewasbeschermingsmiddelen worden ingeleverd.

STORL inzamelingsactie visual

Direct de verpakking van gewasbeschermingsmiddelen schoonmaken

Als teler ben je verplicht om verpakkingen van gewasbeschermingsmiddelen direct na het legen in de spuitmachine schoon te maken. Het is niet toegestaan om lege verpakkingen op te slaan die nog moeten worden schoongemaakt, ook niet als je ze opslaat in de gewasbeschermingsmiddelenkast of -opslag.

Maak daarom een lege verpakking altijddirect schoon. Naast cans van gewasbeschermingsmiddelen worden ook lege cans van (blad)meststoffen, biostimulanten en hulpstoffen ingenomen.

STORL kan niet garanderen dat deze verpakkingen volledig schoon en droog zijn. Lege cans dienen schoon gespoeld te zijn. Cans worden aangeboden zonder dop.

Infographic: schoonmaken van lege verpakkingen

Is de opgebruiktermijn van je gewasbeschermingsmiddelen verstreken? Meld deze dan aan via het STORL-portaal. Hiermee toon je richting auditoren en de NVWA aan dat je zorgvuldig handelt.

Heb je daarnaast oude of niet meer toegelaten middelen in opslag? Als je een account hebt zal er automatisch een bericht vanuit STORL worden verstuurd zodra een inzameling in je regio plaatsvindt. Hierna dien je via de site van STORL een nieuwe inzamelopdracht van opgave resten of lege cans aan te maken. Vul het contactformulier in en Leonie van Rooijen neemt contact met je op. Op werkdagen zelfs binnen 24 uur.

Procedures STORL portal

Wat zijn veiligheidsbladen?

Veiligheidsbladen zijn documenten waarin informatie staat over de risico's van een gewasbeschermingsmiddel. Ook staat erin beschreven hoe je op een veilige manier met het product om kan gaan.

Wat zijn persoonlijke beschermingsmiddelen?

Wanneer je werkt met gewasbeschermingsmiddelen, is het van belang dat je de juiste persoonlijke beschermingsmiddelen draagt. Gewasbeschermingsmiddelen kunnen schadelijk zijn voor het milieu en de gezondheid van mensen en dieren. Daarom mag u resten van deze middelen niet zomaar weggooien of in het oppervlaktewater lozen. U moet ze op een verantwoorde manier afvoeren. Dat geldt ook voor lege verpakkingen.

Inhoudsopgave

Schoonmaken van lege verpakkingen

Afvoeren van lege verpakkingen

Afvoeren van vervallen middelen en restanten

Schoonmaken van lege verpakkingen

Lege verpakkingen van gewasbeschermingsmiddelen bestemd voor professioneel gebruik moet u grondig reinigen. Doe dit direct na het legen. Gebruikt u spuitapparatuur waar geen fustenreiniger op zit? Spoelwater mag niet worden geloosd. Voeg het spoelwater daarom toe aan de spuitvloeistof. Doe het spoelwater in de vloeistoftank van de spuitapparatuur. Deze regels zijn gebaseerd op de EU-richtlijn 2009/128/EG Duurzaam gebruik gewasbeschermingsmiddelen.

In een aantal gevallen worden verpakkingen van gewasbeschermingsmiddelen gezien als ‘klein gevaarlijk afval’. Deze verpakkingen moeten worden afgevoerd als een restant van een gewasbeschermingsmiddel. STORL zamelt lege verpakkingen in van professionele gebruikers. U kunt lege verpakkingen ook laten afvoeren door een andere erkende inzamelaar van bedrijfsafval. Erkende inzamelaars vindt u op de VIHB-lijst. Zij vervoeren de bedrijfsafvalstoffen naar erkende verwerkers. Als particulier moet u lege verpakkingen van gewasbeschermingsmiddelen afvoeren als klein chemisch afval. Dit kan bij een gemeentedepot, chemokar of KCA-depot.

Afvoeren van vervallen middelen en restanten

Middel niet meer toegelaten? In Nederland mag u alleen middelen gebruiken die zijn toegelaten tot de Nederlandse markt. Het is mogelijk dat een toelating niet wordt verlengd. Heeft u middelen op uw bedrijf waarvan de toelating is vervallen en de opgebruiktermijn verlopen? Dan moet u ze afvoeren. Bij een bedrijfsinspectie op uw bedrijf letten inspecteurs van de NVWA hierop. Trekken we een of meerdere vervallen middelen aan tijdens een inspectie? Dan treden we op. Wat dit precies voor u betekent is afhankelijk van de ernst, omvang en acties die u al ondernomen heeft.

STORL zamelt restanten van gewasbeschermingsmiddelenin van professionele gebruikers. De organisatie zamelt ook vervallen middelen in. Vervallen middelen en restanten van gewasbeschermingsmiddelen kunnen ook afgevoerd worden naar een erkende inzamelaar van chemisch afval. Erkende inzamelaars vindt u op de VIHB-lijst. Zij vervoeren de bedrijfsafvalstoffen naar erkende verwerkers. Als particulier moet u restanten van gewasbeschermingsmiddelen afvoeren als klein chemisch afval.

Afval komt in alle soorten en maten, van metaal tot textiel en van slib tot puin. Om hier overzicht in te creëren, zijn ze onderverdeeld in 24 afvalstromen. Maar wat wordt eigenlijk bedoeld met afvalstromen? Wilt u uw afvalstromen in kaart brengen, zo veel mogelijk beperken, en/of er slimmer mee omgaan? Of u nu industriële reststromen beheert of te maken hebt met zeer unieke afvalcategorieën, wij bieden een oplossing.

Diagram: 24 afvalstromen en hun toepassingen

Afvalstromen zijn verschillende soorten afval. U kunt al uw bedrijfsafval scheiden in deze stromen. Dat geeft u inzicht in welk afval u heeft, en hoeveel. Zo is het mogelijk om duurzamer/circulair om te gaan met de grondstoffen. Ja. Sterker nog: u bent volgens de wetgeving verplicht om al uw bedrijfsafval te scheiden in de 24 hieronder genoemde afvalstromen. U bent ook verantwoordelijk voor de afvoer van dit afval, op een verantwoorde manier. Lees meer over wat u moet doen met uw bedrijfsafval op Rijksoverheid.nl.

Daarnaast hebben particulieren óók een verplichting om hun afvalstromen te scheiden. Hieronder vindt u alle 24 verplichte afvalstromen, op alfabetische volgorde. U kunt iedere afvalstroom openklappen. De afvalstroom PMD staat voor Plastic verpakkingen, Metalen verpakkingen en Drankkartons. Deze categorie omvat een breed scala aan alledaagse consumentenproducten zoals plastic flessen, blikjes, folies, en drankkartons.

Restafval is het afval dat overblijft nadat alle recyclebare materialen zijn gescheiden. Milgro kan u uitstekend helpen bij bovenstaande kwesties en ontwikkelingen uit de branche.

Tijdens een wandeling of onderweg. Bedrijfsvoering en afvalproces kan betekenen? Verfafval is een complexe afvalstroom. Renewi biedt een totaaloplossing voor jouw verfafval: veilige opslagmiddelen, flexibele inzameling, duurzamere verwerking en wettelijke conformiteit.

tags: #wat #betekent #een #oud #product #afvoeren