Een luifel, een dakrand of een reclamebord. Voor dit soort projecten vraagt u zich af: welk plaatmateriaal is voor buiten geschikt? Voor klussen waarmee vocht gemoeid is, heeft u namelijk watervaste platen voor buiten nodig die exterieur verlijmd zijn. De platen zijn dan WBP (water boiled proof), oftewel watervast verlijmd.
Niet alle houttypen met WBP-verlijming zijn echter geschikt voor buitengebruik. Daarom gaan we in dit blog in op welke platen u buiten kunt gebruiken en wat de voordelen zijn van de diverse materialen. Platen die u verwerkt in een buitenproject moeten watervast verlijmd zijn en voorzien zijn van een coating. Deze coating zorgt voor een extra beschermlaag tegen vocht, UV-straling en temperatuurschommelingen, waardoor de platen langer meegaan en hun vorm en kleur beter behouden.
Soorten watervast plaatmateriaal voor buiten
Watervast multiplex bestaat uit meerdere lagen okouméhout die watervast zijn verlijmd. Okouméplaten zijn levert in diktes tussen de 6 mm en 18 mm en kunnen op maat gezaagd worden. Beton multiplex (betonplex) bestaat uit lagen van populierenhout of vurenhout met watervaste verlijming en epoxy toplaag. Betonplex wordt ook wel betonplex genoemd en wordt onder andere ingezet voor bekisting bij het storten van beton; als het beton uitgehard is, worden de platen verwijderd. Betonplex kan goed tegen krassen en stoten en wordt vaak gebruikt voor opslagplaatsen, plantenbakken en dierenhokken. De antislip variant is ideaal als vloermateriaal.
Compactplaat bestaat uit houtvezels of geïmpregneerd papier en hars die onder hoge druk en temperatuur zijn samengeperst en vervolgens verlijmd met watervaste lijm. Compactplaat is veelzijdig en leverbaar in verschillende kleuren. Het plaatmateriaal is vorm-, slag- en stootvast en heeft weinig onderhoud nodig. Het wordt vaak toegepast in tuinmeubilair, speeltoestellen, dakranden, gootranden en dakkapellen. Ook tegen hitte en UV-straling is dit materiaal bestand.
Toepassingen per type
- Watervast multiplex (okoumé): populair voor boeiborden, windveren, dakranden en gevelpanelen. Ook geschikt voor deuren, tafelbladen, vensterbanken en betimmeringen in vochtige binnenruimtes. Zichtzijde kan worden afgewerkt met transparante lak; achterzijde verdient een grondlaag of sealer.
- Betonplex: ideaal voor bekistingen bij betonwerk, maar ook voor vloeren in aanhangers, meubels met industriële look en dierenverblijven. Antislipbetonplex biedt extra grip op vloeren, bijvoorbeeld voor trailers en steigers. De randafwerking met randsealer verlengt de levensduur bij buitentoepassingen.
- Compactplaat: gebruikt in tuinmeubilair, speeltoestellen, dakranden en overige constructies die onder diverse weersomstandigheden moeten blijven functioneren.
Belangrijke aandachtspunten bij buitentoepassing
Bij watervast multiplex is de verlijming (exterieur verlijmd) cruciaal, maar niet de enige factor: de houtsoort en de opbouw van de plaat bepalen samen of deze buiten geschikt is. Okoumé is bijvoorbeeld de meest gebruikte exterieur multiplex; het is makkelijk glad te schilderen en vaak voorzien van een grondlaag of paintfilm. Hardhout multiplex kan watervast verlijmd zijn, maar door de opbouw niet altijd geschikt buiten. Betonplex heeft een epoxy- of fenolharslaag die water tegenhoudt, maar de randen zijn kwetsbaar als ze niet goed worden afgedekt met randsealer.
Goede afwerking is essentieel: schilderen of beitsen na voorbehandeling, schuren en het aanbrengen van een grondverf. Voor buitengebruik moeten randen en boorgaten ook waterdicht afgedicht worden. Randsealers, lak of epoxy helpen vocht tegen te houden. Ook ventilatie en afwatering spelen een rol om schimmel en verwering te voorkomen.
Voorbeelden van diktes en levertijden
Okoumeplaten zijn beschikbaar in diktes van 6 mm tot 18 mm. Betonplex wordt vaak aangeboden in diktes als 9, 12 en 18 mm. Antislip varianten zijn er met speciale reliëfs of honingraatpatronen. Voor snelle projecten wordt betonplex antislip vaak gekozen voor vloeren in aanhangers, trailers en steigers. Leveranciers leveren veelal uit voorraad en binnen korte termijn, zowel gegrond als ongegrond, met opties voor op maat zagen.
Overwegingen bij kiezen en vergelijken
- Verlijming: exterieur verlijmd voor buitentoepassingen.
- Houtsoort: okoumé, hardhout of populieren varianten met verschillende sterkte en gewicht.
- Opbouw en dikte: bepalen draagkracht en toepassing (bekisting, vloeren, wanden).
- Randafwerking: randsealer of lak om vocht tegen te houden.
Wil je watervast plaatmateriaal bestellen dat past bij jouw gewenste toepassing? Kijk in het uitgebreide assortiment en stel een bestelling via de webshop. Voor vragen kun je contact opnemen; ervaren vakmensen staan klaar om te helpen.
Specifieke kenmerken en vergelijkingen
Watervast verlijmd multiplex en betonplex blijven twee hoofdgroepen: beide zijn bestand tegen vocht, maar betonplex heeft een extra fenol- of epoxylaag die extra waterbestendigheid en schimmelwering biedt. Multiplex zonder deze coating kan sneller slijten in natte omgevingen, vooral langs de randen. Voor buitenprojecten waarbij hygiëne belangrijk is en waar weinig onderhoud gewenst is, blijft compactplaat een aantrekkelijke keuze.
| Plaatmateriaal | Toepassing | Voordelen | Nadelen |
|---|---|---|---|
| Okoumé multiplex | Buitentoepassingen, vochtige ruimtes | Goede schilderbaarheid, glad oppervlak | Prijs kan hoger zijn |
| Betonplex | Bekisting, vloeren in trailers, meubels | Waterbestendig, kras- en stootvast, herbruikbaar | Randen kwetsbaar zonder randsealer |
| Compactplaat | Tuinmeubilair, dakranden, kozijnen | Vorm-, slag- en stootvast, weinig onderhoud | Kan duurder zijn dan OSB/Spaanplaat |
Betonplex is een veelgebruikte vergelijking met gewone multiplex: het heeft een extra toplaag waardoor het waterbestendiger en schimmelwerender is, waardoor het beter geschikt is voor buiten en natte omgevingen. Multiplex buiten gebruik vereist echter altijd een goede afwerking en randbehandeling om zwelling en vochtinslag te voorkomen.
Watervast multiplex: waar moet u op letten? - Verdouw Bouwproducten
Samenvattend: kies watervast verlijmd plaatmateriaal dat past bij jouw toepassing, let op de houtsoort en opbouw, behandel de randen met randsealer of grondverf, en voorkom verspilling met maatwerk leveringen. Betonplex is bij zware belasting en contact met betongebruik vaak de beste keuze; voor lichtere toepassingen en wesenlijk vochtige omgevingen blijft okoumé watervast verlijmd een populaire optie. Voor vragen kun je altijd contact opnemen met de leveranciers of vakspecialisten.