Wil je een tuin die er ook in de winter levendig uitziet en bestand is tegen kou en vorst? Dan is het belangrijk om te weten welke planten winterhard zijn en hoe je ze herkent. In deze blog ontdek je sterke tuinplanten die zonder problemen overwinteren en je tuin in elk seizoen mooi houden. Voordat we kijken naar welke planten winterhard zijn, is het goed om te weten wat het begrip precies inhoudt. Een winterharde plant is bestand tegen vorst en kan in de volle grond overleven bij temperaturen onder het vriespunt, zonder extra bescherming.
Er zijn verschillende gradaties van winterhardheid. Sommige planten overleven milde winters, terwijl andere bestand zijn tegen temperaturen tot wel -20 °C of zelfs lager. Dit wordt vaak aangegeven op het plantenlabel. Let op: winterhard betekent niet altijd wintergroen. Veel vaste planten sterven bovengronds af in de winter, maar lopen in het voorjaar gewoon weer uit.
Welke planten zijn winterhard?
Er zijn talloze vaste planten die je jaar in, jaar uit plezier geven. Dit zijn planten die maar één keer in hun bestaan bloeien, maar wel jaarlijks terugkomen.
Populaire winterharde vaste planten
- Geranium (Ooievaarsbek): De ooievaarsbek is een robuuste en veelzijdige vaste plant die maandenlang bloeit. Hij stelt weinig eisen aan de standplaats en komt elk jaar weer terug.
- Salvia: Salvia’s zijn geliefd vanwege hun lange bloei en aantrekkelijke bloemen. De plant trekt bijen en vlinders aan en is beschikbaar in diverse kleuren.
- Echinacea (Zonnehoed): Deze zonminnende plant heeft stevige stelen en grote bloemen in felle kleuren zoals roze, oranje of wit. Zelfs na de bloei behouden de zaadhoofden hun sierwaarde in de winter.
- Alchemilla mollis (Vrouwenmantel): De vrouwenmantel heeft zacht behaard blad dat dauw en regendruppels vasthoudt, wat zorgt voor een decoratief effect.
- Hosta: Hosta’s zijn echte schaduwliefhebbers. In de winter sterven ze bovengronds af, maar ze komen elk voorjaar weer op met fris blad in verschillende tinten groen, blauw of bont.
Vraag je je dus af welke planten winterhard en kleurrijk zijn? Dan zit je met deze soorten altijd goed.
Siergrassen voor structuur in de winter
Niet alleen vaste planten, maar ook veel siergrassen zijn winterhard. Ze geven structuur aan je tuin, zelfs in het koude seizoen. Grassen bewegen mooi mee met de wind en blijven vaak decoratief, ook wanneer ze verdord zijn. Laat deze grassen tot het voorjaar staan.
Planten voor balkon en terras
Ook op je balkon of terras wil je natuurlijk planten die tegen de kou kunnen. Belangrijk is dat de potten vorstbestendig zijn (bij voorkeur van steen, kunststof of hout) en goed afwateren. Zet de potten bij voorkeur beschut neer bij extreme vorst, bijvoorbeeld tegen een muur of onder een afdak.
Groenblijvende planten: een must voor een levendige tuin
Voor een tuin die ook ’s winters niet kaal oogt, zijn groenblijvende planten een must. Met deze planten blijft je tuin ook in het koude seizoen aantrekkelijk.
De meerwaarde van groenblijvende winterharde planten
Groenblijvende planten gaan erg lang mee, waardoor je zeker weet dat je niet in een korte periode nieuwe tuinplanten hoeft aan te schaffen. De groene kleuren van de planten zorgen voor een levendige tuin, hierdoor voorkom je een tuin met teveel kale plekken. Daarbij zorgen groenblijvende planten voor een goede schuilplaats voor dieren.
Voorbeelden van groenblijvende planten
- Skimmia
- Taxus baccata (hagen)
- Buxus sempervirens (groenblijvende struiken)
Een interessant kenmerk van deze graag geziene plantensoort is de bloeiperiode. Iedere groenblijvende plant bloeit namelijk maar één keer per levensduur, waarbij de bloeiperiode bij de meeste planten niet langer duurt dan twee tot drie weken.
Bladverliezende planten: variatie en verrassing
Bladverliezende planten zorgen voor variatie en verrassing in je tuin. Gedurende de winter trekken bladverliezende planten zich terug en overleven ondergronds. Des te leuker wanneer ze zich langzamerhand weer tonen aan de wereld. Er zijn legio bladverliezende planten die in de lente volledig in bloei staan. Hierdoor slaagt je tuin er ieder seizoen weer in om een andere sfeer te creëren.
Sierheesters en esdoorns
Sierheesters zijn struiken die dicht bij de grond vertakken. De meeste heesters zijn bladverliezend en verschillen van kleur en vorm. De Acer japonicum ‘aconitifolium’, ook wel de esdoorn genoemd, staat bekend om de prachtige kleurtransformatie. Zodra de herfst aanbreekt, beginnen de bladeren van groen naar rood te kleuren. Er bestaan verschillende soorten esdoorns, zoals diverse Japanse esdoorns die voorzien zijn van een eigenzinnige bladvorm.
Tips voor het voorbereiden van je tuin op de winter
Het wordt steeds kouder buiten. Dat is te zien wat er in de winkels ligt. Ook zie je vaker mensen met mutsen, sjaals en wanten lopen. Naast het aanschaffen van warme kleding, is het huis aanpassen tot winter ook belangrijk. Zowel binnenshuis als buitenshuis. Bereid je alvast voor door onderzoek te doen naar welke planten in je tuin ‘winterharde’ planten zijn.
Compost en mulchlaag
Compost houdt vocht vast, wat een goede voedingsbron is voor je tuinplanten. Laat de bladeren liggen: bladeren op de grond kunnen bescherming geven aan planten en egels in de tuin. Laat ze nog even liggen zodat de egels zich kunnen verstoppen als het buiten koud is. Planten vinden deze natuurlijke deken ook fijn als bescherming tegen de vrieskou. Daarnaast zorgen verterende bladeren voor een mulchlaag in de tuin. In zo’n mulchlaag zitten veel voedingsstoffen voor de planten. Haal dus niet alle bladeren weg, maar laat altijd wat liggen.
Bescherming van vorstgevoelige planten
Er zijn een aantal planten die niet goed tegen vorst kunnen. Vooral de olijfboom, vijgenboom, Agapanthus, Camelia, Oleander en Trachycarpus zijn echte koukleumen. Zij hebben bij vorst extra bescherming nodig. Zet ze op een vorstvrije plek zoals bijvoorbeeld de garage. Zitten ze niet in een pot of heb je binnen geen plek? Pak vorstgevoelige planten dan in met een handige beschermhoes. Let op: alleen tijdens de vorst! Zodra de vorst weer voorbij is moet je de plant weer uitpakken, want geen enkele plant kan lange tijd zonder lucht en licht.
De Agapanthus verstopt zich in de winter natuurlijk onder de grond. Wil je meer weten over het overwinteren van (kuip)planten? Let op! Ook viooltjes kunnen niet goed tegen de vorst. Heb je een gezellige schaal op de tuintafel staan met violen?
Wachten met snoeien
Wilde je gaan beginnen met het snoeien van planten en bomen in de tuin? Wacht daar dan nog even mee! Als je planten snoeit wanneer het buiten vriest, is er een kans dat je plant invriest.
Buiten kraan afsluiten
Vergeet voordat het gaat vriezen niet je buitenkraan af te sluiten. Een kraan die buiten uit de muur komt, heeft een grote kans op bevriezing. Bevroren water zet uit en daardoor kunnen de kraan én de leidingen barsten. Daar krijg je dan weer lekkage van en dat wil je natuurlijk niet. Afsluiten dus!
Vogels voeren
In de winter is het voor vogels lastiger om eten te vinden in de natuur. Help ze daarom in deze minder voedzame periode aan energierijk voedsel én geniet zelf ook van de vogels in de tuin. Vooral producten met vet zijn aan te raden, omdat die meer energie geven. Zo kunnen ze zichzelf warm houden.
De juiste manier om vogels te helpen tijdens de winter
Op 123planten.nl helpen we je graag bij het samenstellen van een winterklare tuin met een ruim assortiment aan betrouwbare, winterharde planten. Vergeet niet groenblijvende en bladverliezende planten met elkaar te combineren. Op die manier krijgt je tuin ieder seizoen een nieuwe uitstraling. Vrolijk je tuin op, door in de winter lichtjes op te hangen in bomen of struiken in je voor- en achtertuin.