Met het Collectief Hybride Systeem werd Breman één van de winnaars van de Energie Challenge van Woonstad Rotterdam. Bestaande cv-ketels kunnen in eerste instantie in de woningen blijven, wat veel onrust scheelt en de acceptatie van ingrepen bevordert. In 2050 moeten alle woningen in Nederland van het gas af en CO₂-neutraal zijn. Terwijl nieuwbouwwoningen al zo goed als energieneutraal worden gebouwd, blijft de energietransitie van de bestaande bouw nog wat achter.
Waarom een collectieve oplossing voor gestapelde bouw?
“Woningcorporaties zien met name de transitie van grootstedelijke gebieden, waarin veel gestapelde (hoog)bouw aanwezig is, als een grote opgave”, weet Edwin Suttorp, directeur van Breman Woningbeheer regio Zuid-West. “Conform onze meerjarenonderhoudsbegroting [MJOB; red.] moeten jaarlijks circa 400.000 cv-ketels worden vervangen. Maar grootschalige renovatie in ditzelfde tempo realiseren is onmogelijk. Omdat in de sociale woningbouw de woonruimte beperkt is, moeten nieuwe technieken bovendien in zeer kleine ruimtes worden ingepast. Ons Collectief Hybride Systeem biedt voor al deze uitdagingen een oplossing.”
Het Collectief Hybride Systeem is ontwikkeld na een Energie Challenge van Woonstad Rotterdam. De grootste sociale huisvester van Rotterdam wil haar woningen snel en in bewoonde staat verduurzamen en daagde marktpartijen uit om een oplossing uit te werken, met een zo hoog mogelijke CO₂-reductie per geïnvesteerde euro. “Breman Woningbeheer is al jaren preferred supplier van Woonstad Rotterdam, als het gaat om het onderhoud en de vervanging van klimaatinstallaties”, vertelt Suttorp. “Wij hebben de Energie Challenge dan ook met beide handen aangegrepen. Samen met het Breman Kenniscentrum Energietransitie hebben wij een no-regret-concept voor grootstedelijke gestapelde bouw ontwikkeld.”
Hoe werkt Collectief Hybride in de praktijk?
Itho Daalderop levert de technieken en Breman Schoorsteentechniek heeft maatwerkunits ontworpen en van A tot Z geprefabriceerd. Deze units kunnen zonder beperkingen op alle bestaande bouwkundige schoorsteenkanalen in Nederland gemonteerd worden. “Dankzij ons systeem kan de bestaande cv-ketel in de woningen in eerste instantie behouden blijven”, vertelt Suttorp. “Bovendien hoeven de woningen niet per se via de trias energetica verduurzaamd te worden.”
In plaats van grootschalig te renoveren en isoleren, kan de woningcorporatie eerst per vier woningen één lucht/water-warmtepomp op het dak laten plaatsen. Dankzij de hybride warmtepomp kunnen bewoners direct en substantieel op het aardgasverbruik besparen, terwijl dankzij de toevoeging van PV-panelen de energierekening omlaag gaat. Doordat de hybride warmtepomp wordt gevoed door de buitenlucht, wordt de CO₂-uitstoot bovendien tot 65% gereduceerd. Wanneer in een later stadium isolatiewerkzaamheden worden uitgevoerd, kan de cv-ketel eenvoudig uit het klimaatsysteem worden verwijderd. Vanaf dan functioneert het Collectief Hybride Systeem stand alone én all-electric.
Onrust, Perspectief en Acceptatie
Met het systeem speelt Breman Woningbouw tevens in op de zogeheten OPA-wet. “Om voldoende draagvlak bij bewoners te creëren, zijn Onrust, Perspectief en Acceptatie essentieel”, aldus Suttorp. “In de woningen worden alleen de radiatoren en ventilatorboxen vervangen, waardoor overlast en onrust tot een minimum beperkt blijven. Bovendien gaat met ons systeem geen woonruimte verloren, terwijl bewoners wel kunnen profiteren van een prettiger en gezonder leefklimaat. Dit biedt perspectief én vereenvoudigt de acceptatie.”
“Als pilotproject hebben wij recent in één portiek twee maatwerkunits geïnstalleerd, die de komende tijd actief gemonitord zullen worden. Onze intentie is om het systeem vervolgens grootschalig uit te rollen. Inmiddels zijn we ook met andere corporaties in gesprek.”
Wanneer vervanging van cv-ketel?
Een goed onderhouden cv-ketel gaat zo'n 15 jaar mee. Na deze termijn is die vaak aan vervanging toe. Mocht er eerder een onderdeel slecht zijn waardoor onderhoud duur wordt, kan eerder vervanging overwogen worden. Alle varianten die nu op de markt zijn, zijn zuinig.
Kosten en keuzes rundgang
De exacte prijs van een nieuwe cv-ketel is afhankelijk van het type ketel en installatie. De kosten voor een nieuwe ketel inclusief installatie zijn gemiddeld €2.100 (bron: Milieu Centraal). Het is mogelijk om een cv-ketel te huren of leasen. Voor zowel solo-ketels als combiketels zijn hoog rendementsketels (hr-ketels) op de markt. Een solo ketel vereist een aparte elektrische boiler voor tapwater.
- Combiketel: verwarmt zowel huis als warm water; combineer met hybride warmtepomp voor extra besparing.
- Kies energielabel en CW-klasse: sinds 2015 hebben ketels energielabels; hoger CW-klasse levert meer warm water per minuut.
- Sinds 1 april 2023 mogen gastoestellen alleen worden onderhouden door gecertificeerde installateurs (Gasketelwet).
- Rookgasafvoersysteem en luchttoevoer moeten bij vervanging vernieuwd worden; advies bij VvE is noodzakelijk bij appartementen.
- Expansievat en condensafvoer: controleer leeftijd en vervanging bij nieuw onderhoud.
Naoorlogse portiekflats-veelal gebouwd tussen de jaren ’50 en ’80-zijn compact en hebben beperkte ruimte voor installatietechniek. Het Collectief Hybride biedt juist hier een kansrijke oplossing. “Juist in deze flats zie je dat slimme installatietechniek soms meer oplevert dan opnieuw isoleren,” aldus Mark Sprenkels, manager Kenniscentrum Energietransitie bij Breman.
Pilot, monitoring en toekomstperspectief
In Friesland loopt een demonstratieproject bij Thús Wonen. Hier geldt: hoekappartementen krijgen één warmtepomp per twee woningen, tussenwoningen delen één installatie met vier appartementen. Monitoring door TNO onderzoekt prestaties, energieverbruik en bewonerscomfort gedurende een volledige winterperiode. De gelijkwaardigheidsverklaring maakt het mogelijk om de energiebesparing volledig mee te tellen in energielabelberekeningen, wat corporaties zekerheid biedt over effectiviteit en naleving van energielevel eisen.
Het systeem heeft potentieel als tussenstap richting all-electric of aansluiting op een warmtenet. Het grootste voordeel ligt in minimale netbelasting en beperkte ingrepen in bestaande woningen. Bewoonsters ervaring: energiekosten dalen, wooncomfort stijgt en de installatie is eenvoudig te bedienen. De implementatie biedt een aantrekkelijke kans voor woningcorporaties: collectieve investeringen met duidelijke energiereductie zonder grootschalige sloopwerkzaamheden.
De gelijkwaardigheidsverklaring blijft een belangrijk instrument voor breed draagvlak en sluitstukken in regelgeving. De komende jaren blijft Breman investeren in doorontwikkeling, met TDI500 en partners zoals TNO. Het doel is betaalbaar verduurzamen voor portiekflats, zodat bewoners profiteren van lagere energiekosten en comfortabeler wonen zonder ingrijpende renovaties.
Wie wil weten of Collectief Hybride past bij diens woningbezit, kan contact opnemen met het Kenniscentrum Energietransitie van Breman voor een haalbaarheidsanalyse inclusief kosten, comfort en energielabelimpact.
Praktische richtlijnen bij cv-ketelvervanging
- Controleer energielabel en CW-klasse; kies passend vermogen en warmwatercapaciteit.
- Vraag naar onderhoudscontracten en garantie bij gecertificeerde installateurs.
- Overweeg waterzijdig inregelen voor 5 jaar terugverdienen bij vervanging.
- Let op rookgasafvoersysteem, luchtaanzuiging en eventuele VvE-vereisten bij appartementen.
Met Collectief Hybride wordt verduurzaming betaalbaar, praktisch en vooral gericht op het dagelijkse leven van bewoners. Het concept laat zien dat techniek pas waarde heeft als het comfort en de lasten van bewoners daadwerkelijk verbetert.
tags: #collectieve #korting #breman #cv #ketel