Bij de installatie van keukenapparatuur, zoals een oven en een koelkast, is het cruciaal om rekening te houden met de juiste plaatsing en isolatie om optimale prestaties en energie-efficiëntie te garanderen. Dit artikel bespreekt de belangrijkste aspecten van het plaatsen van een oven boven of naast een koelkast, inclusief de noodzaak van ventilatie en isolatie.
Ventilatievereisten voor ovens en koelkasten
Fabrikanten van keukenapparatuur stellen specifieke eisen aan de installatie om een correcte werking te waarborgen. Voor koelkasten is er vaak een opening aan de achterzijde van de kast nodig die tot de bovenkant van de kast loopt, bedoeld voor ventilatie. Dit zorgt voor een luchtstroom die essentieel is voor de koelfunctie.
Warme lucht stijgt op, wat betekent dat de warmte die door een oven wordt gegenereerd, niet direct naar beneden zal zakken naar een koelkast die er direct onder staat. Echter, de installatiehandleidingen geven vaak aan dat er van onderaf een luchtstroom mogelijk moet zijn met een minimale instroomopening van 200 cm². Dit creëert een schoorsteeneffect waarbij warme lucht opstijgt en koele lucht van onderaf wordt aangezogen. Opening aan de zijkanten kan dit natuurlijke trekken aanzienlijk verminderen, vooral als de opening bij de koelkast ook wordt afgesloten.
De vraag of de opening direct boven de koelkast moet zitten voor de trek, is gerelateerd aan het creëren van een efficiënt schoorsteeneffect. Dit zorgt ervoor dat de warme lucht effectief wordt afgevoerd en koele lucht wordt aangezogen, wat essentieel is voor zowel de oven als de koelkast.
Warmteafvoer van Ovens
Moderne ovens, zoals BSH-ovens van Neff, zijn uitgerust met mantelkoeling. Dit systeem zorgt ervoor dat de warmte die de oven genereert, effectief wordt afgevoerd. Bij correcte installatie komt er bij gebruik nauwelijks warmte vrij aan de onderkant, bovenkant of achterkant van de oven, wat gunstig is voor aangrenzende apparaten zoals een koelkast.
Het is echter belangrijk om de installatieadviezen van de fabrikant nauwkeurig op te volgen. De afmetingen van het inbouwmeubel moeten overeenkomen met de inbouwschets. De bekleding van het meubel en de gebruikte lijm moeten hittebestendig zijn. Voor ovens die onder een werkblad worden gemonteerd, is een ruimte van minimaal 5 mm tussen de bovenrand van de oven en de onderrand van het werkblad vereist.
Isolatie tussen oven en koelkast
Wanneer een oven naast een koelkast wordt ingebouwd, is het aanbrengen van isolatiemateriaal tussen beide apparaten sterk aan te raden. Dit voorkomt dat de warmte van de oven de koelkast beïnvloedt, wat kan leiden tot een hoger energieverbruik en een verhoogde binnentemperatuur van de koelkast. Ook kan het extra vocht in de koelkast veroorzaken, wat leidt tot meer ijsvorming en een hoger verbruik.
Een mogelijke oplossing voor beperkte ruimte is het creëren van een opening onder de kast bij de plint, gevolgd door ruimte achter de koelkast en ovenkast voor een "schoorsteen-effect", en een opening bovenop de kast, eventueel met een rooster. Dit bevordert de luchtcirculatie en minimaliseert warmteoverdracht.
Soorten isolatiemateriaal
Voor isolatie tussen keukenapparaten kunnen specifieke isolatieplaten worden gebruikt. Een voorbeeld hiervan zijn NOMA Reflex isolatieplaten, gemaakt van geëxtrudeerd polystyreenschuim (XPS). Deze platen zijn 10 mm dik, 800 mm x 600 mm groot en bieden een nominale warmtegeleidingscapaciteit (λD) van 1 W/mK. Ze zijn geschikt voor het scheiden van koude en warme zones, zoals tussen een koelkast en een fornuis, en bieden een hoge hittebestendigheid tot +90°C.
Grotere isolatiematerialen zoals PIR-platen, glaswol, steenwol of EPS worden doorgaans toegepast in grotere oppervlakken zoals muren, vloeren of daken. Deze materialen zijn veelzijdig en kunnen op maat worden gesneden voor diverse isolatieklussen.
Praktische overwegingen bij installatie
- Voedingskabel: Zorg ervoor dat de voedingskabel van het toestel lang genoeg is om het aan te sluiten op een geaard stopcontact. Gebruik geen verlengkabels of stekkerdozen.
- Stroomonderbreker: De geldende veiligheidsreglementeringen vereisen het gebruik van een (omnipolaire) stroomonderbreker die vlot toegankelijk is voor onderhoud en noodsituaties.
- Veiligheid: Sluit het toestel steeds aan op een stopcontact met aarding.
Bij het inbouwen van apparaten zoals een vaatwasser is het ook aan te raden om rekening te houden met kleine afstanden, bijvoorbeeld 5 à 10 mm tussen de bovenkant van de vaatwasser en de onderkant van het werkblad, om rekening te houden met oneffenheden in vloeren en kasten.
Installatievideo: Hoe monteer ik een oven?
Algemene plaatsingsrichtlijnen
Het is beter om een koelkast niet bloot te stellen aan een warmtebron zoals een fornuis of radiator, of aan direct zonlicht. Dit geldt ook voor andere apparaten.
De plaatsing van keukenapparaten hangt sterk af van de beschikbare ruimte, het budget, de kookstijl en persoonlijke voorkeuren. Inbouwapparaten zoals ovens en koelkasten van merken als Bosch bieden flexibiliteit in keukenplanning en zorgen voor een nette, geïntegreerde look.
Bij het kiezen van apparatuur is het ook belangrijk om ventilatiekanalen te voorzien en voldoende ruimte te laten voor het plaatsen van kookgerei. Afzuigkappen spelen een cruciale rol in het zorgen voor schone lucht in de keuken tijdens het koken.